یوان چین (CNY) واحد پول رسمی جمهوری خلق چین است که توسط بانک خلق چین منتشر میشود. قیمت لحظهای هر یوان در سواپولت حدود ۳۴٬۹۰۰ تومان است؛ این رقم صرفاً برای اطلاع نمایش داده میشود و یوان چین در سواپولت خرید و فروش نمیشود.
یوان چین چیست؟
یوان چین با کد بینالمللی CNY واحد پول رسمی جمهوری خلق چین است و توسط بانک خلق چین (People's Bank of China) منتشر و مدیریت میشود. نام رسمی پول چین «رنمینبی» (Renminbi) است و «یوان» واحد شمارش آن است، دقیقاً مثل رابطهی «ریال» و «تومان» در ایران. نکتهی دیگر اینکه یوان فقط در چین سرزمین اصلی رواج قانونی دارد؛ هنگکنگ و ماکائو هر کدام پول رسمی جداگانهی خود را دارند.
قیمت یوان در ایران چگونه تعیین میشود؟
قیمت تومانی یوان هم از ضرب دو نرخ به دست میآید: نرخ برابری جهانی یوان به دلار آمریکا (CNY/USD)، ضربدر نرخ دلار آزاد در بازار داخلی ایران. تفاوت مهم یوان با ارزی مثل دلار استرالیا اینجاست که ضلع اول این معادله خودش کاملاً شناور نیست: بانک خلق چین هرروز یک نرخ مرجع برای یوان اعلام میکند و اجازه میدهد نرخ بازار تنها در دامنهای محدود اطراف آن نوسان کند. یعنی قیمت تومانی یوان، هم زیر نظارت غیرمستقیم بانک خلق چین قرار دارد و هم زیر تأثیر نرخ آزاد دلار ایران.
چه عواملی بر قیمت یوان اثر میگذارد؟
مهمترین عوامل مؤثر بر قیمت تومانی یوان چین:
- نرخ مرجع روزانهای که بانک خلق چین برای یوان اعلام میکند و دامنهی نوسان مجاز اطراف آن.
- روند رشد اقتصادی چین و تراز تجاری این کشور با شرکای بزرگی مثل آمریکا و اتحادیهی اروپا.
- حجم گستردهی تجارت ایران و چین، که یوان را به ارزی پرکاربرد در واردات و صادرات ایران تبدیل کرده است.
- نوسان نرخ آزاد دلار آمریکا در بازار داخلی ایران.
رابطهی یوان چین با قیمت رمزارزها در ایران
یوان مثال خوبی از این معادله در حالتی نسبتاً کنترلشده است: چون بانک خلق چین ضلع جهانی معادله (نرخ برابری یوان به دلار) را هرروز نزدیک یک نرخ مرجع نگه میدارد، آن ضلع عملاً کمنوسان میماند و بیشتر تکانهای قیمت تومانی یوان از ضلع دوم، یعنی نرخ آزاد دلار در ایران، میآید؛ برخلاف ارزی مثل دلار استرالیا که ضلع جهانیاش خودش هم آزادانه در بازار جابهجا میشود. قیمت هر رمزارز روی سواپولت هم از همین جنس معادله ساخته میشود: قیمت جهانی دلاری آن رمزارز، ضربدر نرخ روز تتر (USDT) به تومان؛ اما ضلع جهانی رمزارزها، برخلاف یوان، زیر نظر هیچ بانک مرکزیای مدیریت نمیشود و میتواند به همان اندازهی نرخ آزاد دلار، یا حتی بیشتر، پرنوسان باشد. در میان داراییهای قابلمعاملهی سواپولت، تتر (USDT) همان ضلع دوم معادلهی یوان، نرخ آزاد دلار، را مستقیم منعکس میکند.
آیا میتوان یوان چین را در سواپولت خرید؟
خیر، یوان چین در سواپولت معامله نمیشود؛ رقمی که این صفحه نشان میدهد فقط نرخ لحظهایِ گرفتهشده از tgju.org است، نه پیشنهاد خرید یا فروش. بیشتر کسانی که نرخ یوان به تومان را دنبال میکنند، بازرگانان و واردکنندگانی هستند که هزینهی کالای وارداتی از چین را برآورد میکنند، نه معاملهگران رمزارز، و سواپولت راهی برای تهیهی حوالهی یوان یا افتتاح حساب بانکی چینی در اختیار نمیگذارد. اگر هدف صرفاً نگهداری داراییای با ارزش مرتبط به دلار آمریکاست، تتر (USDT) روی سواپولت با تومان خرید و فروش میشود؛ با این تفاوت که تتر یک دارایی دیجیتال با ریسک بازار رمزارز و ریسک ناشر خودش است، نه معادل اسکناس یوان یا حساب بانکی چینی. این مطلب توصیهی مالی نیست.
چرا نرخ یوان کاملاً شناور نیست؟
برخلاف دلار استرالیا یا دلار کانادا که آزادانه در بازار جهانی معامله میشوند، یوان چین در نظامی بهنام «شناوری مدیریتشده» قرار دارد: بانک خلق چین هر روز صبح یک نرخ مرجع برای یوان در برابر دلار اعلام میکند و اجازه میدهد معاملات بازار تنها در محدودهای باریک (معمولاً حدود دو درصد) اطراف آن نرخ نوسان کند. اگر فشار بازار یوان را به لبهی این محدوده برساند، بانک خلق چین میتواند مستقیماً وارد بازار شود. همین ویژگی، همراه با حجم بالای تجارت ایران و چین، یوان را به ارزی تبدیل کرده که بخشی از نوسان تومانیاش نه از بازار آزاد جهانی، بلکه از یک تصمیم اداری روزانه میآید.
نکات مهم
رقم این صفحه از tgju.org و بر پایهی بازار آزاد گرفته شده، نه نرخ مرجع روزانهی بانک خلق چین؛ صرافیهای فیزیکی یا پلتفرمهای تجاری ممکن است رقم دیگری اعلام کنند، بهخصوص در روزهایی که نرخ مرجع رسمی و نرخ بازار آزاد کمی از هم فاصله میگیرند. این متن هیچ پیشبینیای دربارهی جهت آیندهی یوان یا دلار آمریکا ندارد.