قیمت نیم سکه HAZADI

نیم سکه، یعنی نیم سکه بهار آزادی، دقیقاً نیمی از وزن سکه‌ی تمام است: ۴٫۰۶۶۵ گرم با همان عیار ۹۰۰. قیمت آن در بازار آزاد ایران هم‌اکنون حدود ۱۳۶٬۵۰۰٬۰۰۰ تومان است، نرخی مرجع صرفاً برای نمایش قیمت؛ این سکه هم مثل سکه‌ی تمام، در سواپ‌ولت خرید و فروش نمی‌شود.

نیم سکه چیست؟

نیم سکه، یا نیم سکه بهار آزادی، دقیقاً نصف وزن سکه‌ی تمام (چه طرح امامی و چه بهار آزادی) ضرب می‌شود: ۴٫۰۶۶۵ گرم به‌جای ۸٫۱۳۳ گرم، با همان عیار ۹۰۰ در هزار. این سکه معمولاً برای کسانی عرضه شده که می‌خواهند با سرمایه‌ی کمتری وارد بازار طلای سکه‌ای شوند، یا برای هدیه‌دادن در مناسبت‌هایی مثل تولد، نامزدی و عروسی؛ جایی که یک سکه‌ی تمام از نظر قیمت و اندازه، انتخاب سنگینی محسوب می‌شود. از نظر بازار، نیم سکه یک واحد کاملاً مستقل با عرضه، تقاضا و حباب جداگانه‌ی خودش است، نه صرفاً «نصف سکه‌ی تمام» در محاسبات قیمتی.

قیمت نیم سکه در ایران چگونه تعیین می‌شود؟

مثل هر سکه‌ی طلای دیگر، قیمت نیم سکه هم از ارزش ذاتی به‌علاوه‌ی حباب ساخته می‌شود. ارزش ذاتی از سه عدد به دست می‌آید: قیمت هر گرم طلای ۲۴ عیار (از تقسیم انس جهانی طلا بر ۳۱٫۱۰۳۵ گرم، ضرب‌در نرخ دلار آزاد ایران)، عیار سکه (۹۰۰ از ۱۰۰۰) و وزن آن که برای نیم سکه ۴٫۰۶۶۵ گرم، نصف وزن سکه‌ی تمام، است. روی کاغذ، ارزش ذاتی نیم سکه دقیقاً نصف ارزش ذاتی سکه‌ی تمام است. اما قیمتی که بازار واقعاً برای نیم سکه می‌پردازد، لزوماً نصف قیمت بازار سکه‌ی تمام نیست، چون حباب این دو سکه مستقل از هم تعیین می‌شود؛ دلیلش را در بخش بعد می‌خوانید.

چه عواملی بر قیمت نیم سکه اثر می‌گذارد؟

مهم‌ترین عوامل مؤثر بر قیمت نیم سکه عبارت‌اند از:

• نوسان قیمت جهانی انس طلا و نرخ دلار آزاد ایران، دقیقاً مثل هر سکه‌ی طلای دیگر
• حبابی که مستقل از حباب سکه‌ی تمام، برای همین سکه به‌طور جداگانه در بازار شکل می‌گیرد
• تقاضای خرد برای هدیه، پس‌انداز کوچک و مناسبت‌هایی مثل تولد و عروسی که عمدتاً معطوف نیم سکه است
• میزان ضرب نیم سکه توسط ضرابخانه در سال‌های مختلف و عرضه‌ی آن در بازار

رابطه‌ی نیم سکه با قیمت رمزارزها در ایران

قیمت تومانی نیم سکه هم مثل سکه‌ی تمام، در نهایت از نرخ آزاد دلار پیروی می‌کند، همان متغیری که قیمت تومانی هر رمزارز در سواپ‌ولت را می‌سازد: قیمت جهانی دلاری رمزارز ضرب‌در نرخ روز تتر (USDT) به تومان. یک تفاوت جالب این است که در دنیای رمزارز، «نصف‌کردن» سرمایه‌گذاری هیچ هزینه‌ی اضافه‌ای ندارد؛ توکن‌های طلامحور مثل PAXG و XAUT به هر کسری قابل تقسیم و خرید هستند، بدون نیاز به ضرب یک سکه‌ی کوچک‌تر با هزینه‌ی تولید جداگانه. این دو توکن در سواپ‌ولت قابل معامله‌اند و هرکدام تقریباً معادل یک تروی‌اونس طلای فیزیکی؛ اما تحویل فیزیکی طلا ندارند و به اعتبار ناشر/امین توکن و ریسک بازار وابسته‌اند. این مطلب توصیه‌ی مالی نیست.

آیا می‌توان نیم سکه را در سواپ‌ولت خرید؟

خیر. نیم سکه در سواپ‌ولت خرید و فروش نمی‌شود؛ نرخی که می‌بینید صرفاً برای نمایش قیمت است و منبع آن tgju.org است، نه دفتر معاملات سواپ‌ولت. سواپ‌ولت هیچ سکه یا شمش طلای فیزیکی‌ای، در هر اندازه‌ای، معامله، نگهداری یا ارسال نمی‌کند. دارایی طلامحوری که واقعاً معامله می‌شود، توکن‌های PAXG و XAUT هستند.

چرا نیم سکه دقیقاً نصف قیمت سکه‌ی تمام نیست؟

از نظر ریاضی، وزن و ارزش ذاتی نیم سکه دقیقاً نصف سکه‌ی تمام است. اما دو دلیل باعث می‌شود قیمت بازار این دو سکه، نسبت دقیق یک به دو را رعایت نکند. اول، هزینه‌ی ضرب هر سکه (طراحی، ضرب فیزیکی، توزیع) تقریباً مستقل از وزن آن است؛ ضرابخانه برای ضرب یک نیم سکه تقریباً همان هزینه‌ی سرانه‌ای را متحمل می‌شود که برای سکه‌ی تمام متحمل می‌شود، درحالی‌که طلای کمتری در آن به کار رفته؛ همین باعث می‌شود حباب نیم سکه، به‌ازای هر گرم طلا، معمولاً کمی بیشتر از سکه‌ی تمام باشد. دوم، تقاضای نیم سکه بیشتر به مصارف خرد و هدیه گره خورده و می‌تواند مستقل از تقاضای سکه‌ی تمام نوسان کند. نتیجه این است که برای محاسبه‌ی دقیق ارزش هر سکه، باید حباب هرکدام را جداگانه محاسبه کرد، نه اینکه قیمت سکه‌ی تمام را صرفاً تقسیم‌بر دو کرد.

نکات مهم

نرخ نیم سکه در این صفحه یک نرخ مرجع لحظه‌ای بر پایه‌ی بازار آزاد است و ممکن است با نرخ اعلامی یک طلافروشی یا صراف خاص فرق داشته باشد. سواپ‌ولت درباره‌ی روند آینده‌ی قیمت طلا یا سکه هیچ پیش‌بینی‌ای ارائه نمی‌دهد.