فهرست مطالب۵ بخش
  1. مسیر کامل، از تومان تا لیر
  2. ۱. تتر بخرید و زمان برداشت را حساب کنید
  3. ۲. حساب مقصد در ترکیه را مشخص کنید
  4. ۳. شبکه و آدرس را از صفحه واریز همان پلتفرم بگیرید
  5. ۴. اول مبلغ کم آزمایشی بفرستید، بعد مبلغ اصلی
  6. ۵. فروش تتر و برداشت لیر در ترکیه
  7. قانون ترکیه درباره این مسیر چه می‌گوید
  8. پرداخت با رمزارز ممنوع است
  9. خرید و فروش رمزارز فقط کار شرکت‌های مجاز است
  10. پلتفرم‌ها درباره هر انتقال سؤال می‌پرسند
  11. ایران برای نهادهای مالی پرخطر حساب می‌شود
  12. مثال: برای اجاره ۲۵ هزار لیری چقدر تتر بفرستیم؟
  13. اجاره، شهریه یا پول نقد: کدام راه به کار شما می‌آید؟
  14. اجاره خانه
  15. شهریه دانشگاه
  16. دریافت نقدی
  17. نشانه‌های کلاهبرداری در انتقال به ترکیه

بله، می‌شود با تتر به ترکیه پول رساند، ولی آنچه در ترکیه خرج می‌شود لیر است، نه تتر. بانک مرکزی ترکیه از ۱۰ اردیبهشت ۱۴۰۰ استفاده از رمزارز را برای پرداخت، چه مستقیم و چه غیرمستقیم، ممنوع کرده است. پس صاحبخانه و دانشگاه باید لیر بگیرند. مسیری که با قوانین ترکیه جور درمی‌آید این است: تتر را در ایران می‌خرید، آن را به حساب خودتان یا حساب یک آدم مورد اعتماد در یک پلتفرم رمزارز ترکیه می‌فرستید، آنجا به لیر تبدیل می‌شود و لیر به حساب بانکی ترکیه می‌رود. اجاره و شهریه از همان حساب بانکی پرداخت می‌شود. پرخطرترین بخش ماجرا دریافت نقدی از فروشنده‌های تتر در خیابان یا تلگرام است: در ترکیه خرید و فروش رمزارز بدون مجوز جرم است و اگر سرتان کلاه برود، هیچ مرجعی پیگیر پولتان نمی‌شود.

مسیر کامل، از تومان تا لیر

این مسیر پنج قدم دارد. سه قدم اول دست شماست و دو قدم آخر دست کسی است که در ترکیه پول را تحویل می‌گیرد.

۱. تتر بخرید و زمان برداشت را حساب کنید

تتر را با تومان بخرید. مراحلش را در آموزش خرید تتر با تومان نوشته‌ایم. اگر سررسید اجاره یا شهریه نزدیک است، قبل از خرید این را بدانید: طبق راهنمای محدودیت برداشت ۷۲ ساعته سواپ‌ولت، تتر همان لحظه‌ی خرید در حسابتان است، ولی اگر آن را با تومانِ تازه‌واریزشده خریده‌اید، برداشت مبلغی بیشتر از اعتبار برداشت آنی حسابتان به آدرس بیرونی ممکن است تا ۷۲ ساعت پس از واریز منتظر بماند. پس اگر اجاره پس‌فردا سررسید دارد و مبلغش از این اعتبار بیشتر است، چند روز زودتر بخرید.

۲. حساب مقصد در ترکیه را مشخص کنید

تتر باید به حسابی در یک پلتفرم رمزارز ترکیه برود که به اسم گیرنده است و احراز هویتش کامل شده است. اگر خودتان در ترکیه زندگی می‌کنید، گیرنده خود شما هستید؛ وگرنه می‌تواند فرزند دانشجویتان باشد یا کسی که واقعاً به او اعتماد دارید. پیش از هر کاری، گیرنده از پشتیبانی همان پلتفرم بپرسد که با مدارک او، مثلاً پاسپورت و اقامت ترکیه، حسابش را کامل تأیید می‌کند یا نه. هر پلتفرم قواعد خودش را دارد و ما نمی‌توانیم به جای آن‌ها جواب بدهیم.

۳. شبکه و آدرس را از صفحه واریز همان پلتفرم بگیرید

گیرنده در اپ پلتفرم ترکیه وارد بخش واریز تتر می‌شود و می‌بیند کدام شبکه‌ها را قبول می‌کند. شما در فرم برداشت سواپ‌ولت باید دقیقاً همان شبکه را انتخاب کنید. اگر چند شبکه مشترک بود، مقایسه شبکه‌های انتقال تتر کمکتان می‌کند انتخاب کنید و کارمزد برداشت هر شبکه را در صفحه کارمزدهای سواپ‌ولت ببینید. آدرس را متنی بگیرید، نه عکس. اگر صفحه واریز پلتفرم مقصد Memo یا تگ نشان داد، آن را هم وارد کنید. انتخاب شبکه اشتباه یکی از رایج‌ترین راه‌های گم شدن تتر است؛ اگر پیش آمد، این راهنما را ببینید.

۴. اول مبلغ کم آزمایشی بفرستید، بعد مبلغ اصلی

بار اول مثلاً ۲۰ تتر بفرستید و صبر کنید گیرنده رسیدنش را تأیید کند. این مبلغ بعد از کسر کارمزد نباید از حداقل واریز پلتفرم مقصد کمتر شود. انتقال آزمایشی یک کارمزد برداشت اضافه دارد، ولی در برابر خطر از دست رفتن کل اجاره ناچیز است. بعد مبلغ اصلی را بفرستید و TXID، یعنی شناسه تراکنش روی بلاکچین، را به گیرنده بدهید. اگر تراکنش موفق بود ولی در حساب گیرنده ننشست، مسیر پیگیری را در تتر فرستادم ولی نرسید نوشته‌ایم.

اگر کسی که قرار است تتر را به ترکیه بفرستد، مثلاً یکی از اعضای خانواده، حساب سواپ‌ولت دارد، می‌توانید تتر را بدون آدرس و شبکه برایش بفرستید. انتقال به مخاطبین داخلی و فوری است و طبق راهنمای فعلی کارمزدی ندارد.

۵. فروش تتر و برداشت لیر در ترکیه

گیرنده تتر را در بازار USDT/TRY همان پلتفرم می‌فروشد و لیر را به حساب بانکی خودش در ترکیه برداشت می‌کند. برداشت لیر به بانک، برداشت رمزارز نیست. پس محدودیت‌هایی که پایین‌تر درباره برداشت تتر از پلتفرم‌های ترکیه می‌گوییم، شامل این قدم نمی‌شود. از اینجا به بعد اجاره یا شهریه یک انتقال بانکی معمولی است و رسید بانکی (dekont) دارد. این رسید را نگه دارید؛ در اختلاف با صاحبخانه یا دانشگاه، همین مدرک شماست.

قانون ترکیه درباره این مسیر چه می‌گوید

چهار قاعده در ترکیه مستقیماً به این کار مربوط است و برای هر کدام به متن رسمی‌اش لینک داده‌ایم.

پرداخت با رمزارز ممنوع است

آیین‌نامه بانک مرکزی ترکیه که ۲۷ فروردین ۱۴۰۰ در روزنامه رسمی این کشور منتشر شد و از ۱۰ اردیبهشت همان سال اجرا شد، می‌گوید رمزارز را نمی‌شود مستقیم یا غیرمستقیم برای پرداخت به کار برد و هیچ‌کس هم نباید خدماتی برای این کار ارائه کند. به همین دلیل پیشنهاد «اجاره را با تتر بده» از طرف صاحبخانه یا واسطه، با قانون ترکیه نمی‌خواند و رسید بانکی هم برایتان به جا نمی‌گذارد.

خرید و فروش رمزارز فقط کار شرکت‌های مجاز است

قانون شماره ۷۵۱۸ که ۱۲ تیر ۱۴۰۳ در روزنامه رسمی ترکیه منتشر شد، ارائه خدمات رمزارزی را به مجوز سازمان بازار سرمایه ترکیه (SPK) گره زد. طبق ماده 109/A همین قانون، کسی که بدون مجوز به‌عنوان ارائه‌دهنده خدمات رمزارزی کار کند، به سه تا پنج سال زندان و جزای نقدی محکوم می‌شود. همین قانون حکم تعطیلی خودپردازهای رمزارز را هم در ترکیه داد. نتیجه عملی برای شما: کسی که در استانبول کارش خرید و فروش تتر در ازای لیر نقد است و مجوز ندارد، طبق قانون ترکیه مرتکب جرم می‌شود.

SPK فهرست شرکت‌هایی را که اعلام کرده‌اند به کار ادامه می‌دهند، منتشر می‌کند. اسم‌های آشنایی مثل BtcTurk، Paribu، Binance TR و OKX TR در این فهرست هستند. ولی خود SPK بالای فهرست نوشته که حضور در آن به معنی صدور مجوز نیست. فهرست هم ثابت نمی‌ماند: مثلاً SPK در ۱ مهر ۱۴۰۵ پذیرفتن مشتری جدید را برای یکی از همین پلتفرم‌ها تا اطلاع بعدی متوقف کرد. پیش از اینکه گیرنده حساب باز کند، نام پلتفرم را در همین صفحه پیدا کنید.

پلتفرم‌ها درباره هر انتقال سؤال می‌پرسند

ابلاغیه شماره ۲۹ نهاد مبارزه با جرائم مالی ترکیه (MASAK) که ۷ تیر ۱۴۰۴ اجرا شد، این قاعده‌ها را برای پلتفرم‌های رمزارز گذاشته است:

  • برای هر انتقال رمزارز باید از مشتری توضیحی دست‌کم ۲۰ کاراکتری درباره ماهیت تراکنش بگیرند. گیرنده هم باید آماده باشد صادقانه بنویسد پول بابت چیست، مثلاً «کمک خانواده برای اجاره خانه».
  • مدارک منشأ دارایی‌ها را هم به‌صورت دوره‌ای از مشتری می‌خواهند.
  • برداشت رمزارز از پلتفرم دست‌کم ۴۸ ساعت بعد از خرید، تبدیل یا واریز همان دارایی انجام می‌شود و برای اولین برداشت، دست‌کم ۷۲ ساعت.
  • برداشت استیبل‌کوین‌هایی مثل تتر سقف روزانه ۳٬۰۰۰ دلار و ماهانه ۵۰٬۰۰۰ دلار دارد.

دو قاعده آخر به برداشت تتر از پلتفرم ترکیه مربوط است، نه به واریز آن. ولی اگر نقشه این است که تتر در ترکیه دست به دست شود و مثلاً به آدرس صاحبخانه یا یک فروشنده برود، به همین انتظار و سقف‌ها برمی‌خورید.

ایران برای نهادهای مالی پرخطر حساب می‌شود

گروه ویژه اقدام مالی (FATF) در بیانیه ۲۹ خرداد ۱۴۰۵ ایران را دوباره در فهرست کشورهای پرخطری نگه داشت که از بقیه کشورها خواسته در برابرشان «اقدامات مقابله‌ای» به کار ببرند. خلاصه این بیانیه را واحد اطلاعات مالی مالت منتشر کرده است. این یعنی پلتفرم یا بانک ترکیه ممکن است درباره پولی که ردش به ایران می‌رسد، سؤال بیشتری بپرسد یا اصلاً آن را نپذیرد. Tether، ناشر تتر، هم در شرایط استفاده‌اش ایران را جزو حوزه‌های ممنوع آورده و می‌تواند آدرس‌ها را مسدود کند. این‌ها را صادقانه با گیرنده در میان بگذارید. ما راهی برای پنهان کردن مبدأ پول پیشنهاد نمی‌کنیم.

مثال: برای اجاره ۲۵ هزار لیری چقدر تتر بفرستیم؟

فرض کنید اجاره ماهانه ۲۵٬۰۰۰ لیر است و می‌خواهید بعد از همه کسرها دقیقاً همین مبلغ به حساب بانکی گیرنده برسد. عددهای زیر فرضی‌اند و فقط روش حساب را نشان می‌دهند. قیمت و کارمزد واقعی را همان روز از پلتفرم مقصد و صفحه کارمزد سواپ‌ولت بگیرید.

فرض

مقدار فرضی

قیمت فروش تتر در پلتفرم ترکیه

۴۰ لیر

کارمزد معامله در پلتفرم ترکیه

۰٫۲ درصد

کارمزد برداشت تتر از سواپ‌ولت

۱ تتر

کارمزد برداشت لیر به بانک

صفر

حساب به این ترتیب پیش می‌رود:

  1. ۲۵٬۰۰۰ لیر تقسیم بر ۴۰ می‌شود ۶۲۵ تتر. این مقدار قبل از کارمزد معامله است.
  2. چون ۰٫۲ درصد کارمزد کم می‌شود، گیرنده باید کمی بیشتر بفروشد: ۶۲۵ تقسیم بر ۰٫۹۹۸، یعنی حدود ۶۲۶٫۲۵ تتر.
  3. با یک تتر کارمزد برداشت، باید ۶۲۷٫۲۵ تتر از سواپ‌ولت برداشت کنید.
  4. حالا حاشیه اطمینان را اضافه کنید. بین خرید شما و فروش گیرنده ممکن است چند روز فاصله بیفتد و نرخ تتر به لیر جابه‌جا شود. اگر قیمت تتر در ترکیه ۲ درصد پایین بیاید و به ۳۹٫۲ لیر برسد، گیرنده به حدود ۶۳۹ تتر نیاز دارد. با کارمزد برداشت، می‌شود حدود ۶۴۰ تتر.

اگر قیمت تکان نخورد، حدود ۱۳ تتر در حساب گیرنده می‌ماند که می‌شود آن را برای اجاره ماه بعد نگه داشت. این حاشیه را کم نگیرید؛ اگر اجاره کم برسد، کار به یک انتقال دوم و یک کارمزد برداشت دیگر می‌کشد.

اجاره، شهریه یا پول نقد: کدام راه به کار شما می‌آید؟

موقعیت شما تعیین می‌کند کدام راه معقول‌تر است. این جدول از همان قاعده‌های بالا درآمده است:

موقعیت شما

راه معقول‌تر

به چه چیزی دقت کنید

خودتان یا فرزندتان در ترکیه اقامت و حساب بانکی دارید

تتر به حساب خودتان در پلتفرم مجاز، فروش، برداشت لیر به بانک

مدارک احراز هویت پلتفرم و توضیح ۲۰ کاراکتری هر انتقال

دانشجو هنوز حساب پلتفرم ندارد

تا حسابش آماده شود، کمک گرفتن از یک آدم مورد اعتماد که حساب پلتفرم و بانک ترکیه دارد

پول در حساب آن شخص است و فقط به اعتماد شما تکیه دارد

صاحبخانه می‌گوید تتر بده

نپذیرید و لیر به حساب بانکی خودش بریزید

پرداخت با رمزارز در ترکیه ممنوع است و رسید بانکی هم ندارید

پول نقد در دست لازم دارید

لیر را به حساب بانکی ببرید و از خودپرداز بگیرید

فروشنده نقدی بی‌مجوز هم غیرقانونی کار می‌کند و هم پرخطر است

یک شرکت یا صرافی ایرانی پیشنهاد واریز لیر به حساب ترکیه می‌دهد

می‌تواند گزینه باشد، به شرط شفافیت

بپرسید چه کسی از کدام حساب در ترکیه واریز می‌کند و رسید بانکی می‌دهد یا نه

اجاره خانه

اجاره را به حساب بانکی صاحبخانه بریزید تا رسید داشته باشید. شماره IBAN صاحبخانه را از خود او و در قرارداد اجاره بگیرید، نه از پیامی که وسط کار می‌رسد و می‌گوید «حساب عوض شده». اگر برای اولین اجاره یا ودیعه پول زیادی جابه‌جا می‌کنید، حداقل یک هفته جلوتر شروع کنید: استثنای ۷۲ ساعته‌ی برداشت در سواپ‌ولت (اگر با تومانِ تازه‌واریزشده خریده باشید)، تأیید شبکه، بررسی‌های پلتفرم ترکیه و انتقال بانکی، همه روی هم جمع می‌شوند.

شهریه دانشگاه

شهریه را فقط به حسابی بپردازید که دفتر دانشجویان بین‌الملل دانشگاه (Uluslararası Öğrenci Ofisi) یا سامانه رسمی دانشگاه اعلام کرده است. بپرسید شهریه را به لیر می‌خواهند یا دلار یا یورو. اگر ارزی غیر از لیر بخواهند، گیرنده باید لیر را در بانک به همان ارز تبدیل کند و هزینه این تبدیل را هم باید حساب کنید. واسطه‌هایی که می‌گویند «شهریه را به ما بده، خودمان واریز می‌کنیم» اگر رسید بانکی به اسم دانشگاه ندهند، از شما می‌خواهند به جای مدرک به آن‌ها اعتماد کنید.

دریافت نقدی

جست‌وجوی «تحویل لیر نقد در استانبول» معمولاً به کانال‌ها و آدم‌هایی می‌رسد که می‌گویند تتر را به آدرسشان بفرستید تا لیر نقد تحویل بگیرید. همان‌طور که بالاتر دیدیم، این کار بدون مجوز SPK در ترکیه جرم است و اگر مشکلی پیش بیاید، هیچ مرجعی پیگیر پول شما نمی‌شود. راه سالم‌تر برای پول نقد این است که لیر اول به حساب بانکی گیرنده برسد و بعد از خودپرداز برداشت شود.

نشانه‌های کلاهبرداری در انتقال به ترکیه

کلاهبرداری در این مسیر معمولاً یکی از این شکل‌ها را دارد:

  • «اول تتر بفرست، لیر را بعد تحویل می‌دهیم.» بعد از رسیدن تتر، طرف جواب نمی‌دهد. تراکنش بلاکچین هم برگشت ندارد.
  • عکس رسید بانکی جعلی. فروشنده‌ای که باید به شما لیر بدهد، عکس یک dekont می‌فرستد که هرگز به حساب ننشسته است. تا پول را در خود حساب بانکی نبینید، چیزی تحویل نشده است.
  • لیر از حساب یک نفر سوم. اگر لیری که به حساب گیرنده می‌آید از حساب کسی باشد که خودش قربانی کلاهبرداری بوده، ممکن است حساب گیرنده مسدود شود و از او بخواهند پول را برگرداند.
  • تتر جعلی. اگر تتری را که قرار است به ترکیه بفرستید از یک فرد ناشناس خریده‌اید، مطمئن شوید واقعی است. روش تشخیص را در تتر فیک چیست ببینید.
  • آدرسی که آخرین لحظه عوض می‌شود. آدرس را هیچ‌وقت از تاریخچه تراکنش‌ها کپی نکنید؛ ترفند مسموم‌سازی آدرس دقیقاً از همین عادت سوءاستفاده می‌کند.

فهرست کامل‌تر ترفندها را در رایج‌ترین کلاهبرداری‌های ارز دیجیتال جمع کرده‌ایم. اگر قبل از پرداخت به خارج می‌خواهید سر شبکه، مبلغ و رسید با گیرنده توافق کنید، چک‌لیست پرداخت بین‌المللی با تتر به کارتان می‌آید.

پرسش‌های رایج

آیا می‌توانم اجاره را مستقیم با تتر به صاحبخانه بدهم؟

طبق آیین‌نامه بانک مرکزی ترکیه، رمزارز را نمی‌شود مستقیم یا غیرمستقیم برای پرداخت به کار برد. حتی اگر صاحبخانه قبول کند، رسید بانکی ندارید و در اختلاف احتمالی دستتان خالی است. تتر را به لیر تبدیل کنید و اجاره را به حساب بانکی او بریزید.

ایرانی‌ها می‌توانند در پلتفرم‌های رمزارز ترکیه حساب باز کنند؟

این به قواعد هر پلتفرم بستگی دارد و هر کدام مدارک هویتی خودش را می‌خواهد. چون ایران در فهرست پرخطر FATF است، احتمال سؤال‌های بیشتر یا رد درخواست هم وجود دارد. پیش از هر انتقالی، گیرنده با پشتیبانی همان پلتفرم چک کند که حساب کامل می‌گیرد.

انتقال پول به ترکیه با تتر چقدر طول می‌کشد؟

زمان قطعی وجود ندارد. استثنای ۷۲ ساعته‌ی برداشت در سواپ‌ولت (اگر با تومانِ تازه‌واریزشده خریده باشید و مبلغ از اعتبار برداشت آنی بیشتر باشد)، تأیید شبکه، بررسی‌های پلتفرم ترکیه و انتقال بانکی لیر روی هم جمع می‌شوند. برای اجاره یا شهریه‌ای که سررسید دارد، دست‌کم یک هفته زودتر شروع کنید.

برای فرستادن تتر به ترکیه کدام شبکه بهتر است؟

شبکه‌ای که هم سواپ‌ولت و هم پلتفرم مقصد پشتیبانی می‌کنند و کارمزد برداشت کمتری دارد. گیرنده فهرست شبکه‌ها را در صفحه واریز پلتفرم مقصد می‌بیند و کارمزد برداشت هر شبکه در صفحه کارمزد سواپ‌ولت آمده است. مقایسه کامل‌تر در ارزان‌ترین شبکه انتقال تتر آمده است.

سقف ۳٬۰۰۰ دلار روزانه MASAK شامل واریز من هم می‌شود؟

نه. طبق ابلاغیه شماره ۲۹، این سقف و انتظار ۴۸ یا ۷۲ ساعته مربوط به برداشت رمزارز از پلتفرم ترکیه است. واریز تتر به پلتفرم و فروش آن به لیر شامل این سقف نیست. ولی پلتفرم برای هر انتقال توضیح ۲۰ کاراکتری و گاهی مدرک منشأ پول می‌خواهد.

اگر پلتفرم ترکیه تتر واریزی را نگه داشت، چه کار کنیم؟

گیرنده از پشتیبانی پلتفرم بپرسد چه مدرکی لازم است و TXID، توضیح انتقال و مدارکی را که نشان می‌دهد پول از کجا آمده، بفرستد. اگر آدرس را خود Tether مسدود کرده باشد، آن تتر نه منتقل می‌شود و نه فروخته. به همین دلیل همیشه اول یک مبلغ کم بفرستید.

بعداً بخواهم پول را از ترکیه به ایران برگردانم چه؟

مسیر برعکس است: گیرنده در پلتفرم ترکیه تتر می‌خرد، تتر را به آدرس واریز شما در سواپ‌ولت می‌فرستد و شما آن را به تومان می‌فروشید. قاعده‌های برداشت MASAK، یعنی انتظار ۴۸ یا ۷۲ ساعته و سقف روزانه، در این جهت شامل حال گیرنده می‌شود. مراحل فروش را در فروش تتر و تبدیل آن به تومان نوشته‌ایم.