گراف (GRT) چیست؟ سابگراف، ایندکسرها و کاربرد توکن GRT
گراف (The Graph) دادههای پراکنده بلاکچین را فهرست میکند تا اپلیکیشنها در کسری از ثانیه جواب بگیرند. GRT توکنی است که کارمزد این سؤالها با آن پرداخت میشود و ایندکسرها آن را وثیقه میگذارند.

فهرست مطالب۱۳ بخش
- گراف در یک نگاه
- چرا بلاکچین به «فهرست» نیاز دارد؟
- سابگراف به زبان ساده
- یک سؤال در شبکه گراف چه مسیری میرود؟
- چه کسانی شبکه گراف را میگردانند؟
- ایندکسرها: کسانی که داده را آماده نگه میدارند
- کیوریتورها: کسانی که میگویند کدام سابگراف ارزش دارد
- دلیگیتورها: کسانی که GRT خود را به ایندکسر میسپارند
- سازندهها و مصرفکنندههای داده
- توکن GRT دقیقاً کجا خرج میشود؟
- عرضه، تورم و سوزاندن
- گراف واقعاً چقدر استفاده میشود؟
- گراف در ۲۰۲۵ و ۲۰۲۶ چه تغییری کرد؟
- پایان سرویس متمرکز
- ارتقای هورایزن (Horizon)
- پاداش فقط برای ایندکسری که کار میکند
- اگر بخواهید GRT را دلیگیت کنید
- مثال: سهم بیشتر همیشه پاداش بیشتر نیست
- پیش از دلیگیت کردن
- گراف با چینلینک چه فرقی دارد؟
- قیمت GRT از بهمن ۱۳۹۹
- ریسکهای گراف
- خرید GRT در سواپولت
گراف (The Graph) با دادههای بلاکچین همان کاری را میکند که گوگل با صفحههای وب: از قبل میخواندشان، مرتبشان میکند و فهرستی آماده در اختیار اپلیکیشنها میگذارد. GRT توکن همین شبکه است. سازندههای اپلیکیشن کارمزد سؤالهایشان را با GRT میدهند و کسانی که داده را آماده نگه میدارند، GRT وثیقه میگذارند و مزدشان را هم با GRT میگیرند.
احتمالاً هیچوقت اسم گراف را روی صفحه یک اپلیکیشن ندیدهاید. ولی اگر با یک صرافی غیرمتمرکز یا یک پروتکل دیفای کار کرده باشید، شاید جدولها و تاریخچهای که دیدهاید از همین شبکه آمده باشد. گراف زیرساختی است که کاربر عادی نمیبیندش؛ برای همین اول سراغ مشکلی میرویم که حل میکند و بعد سراغ توکنش.
گراف در یک نگاه
- نماد توکن: GRT
- کارش: فهرست کردن (ایندکس کردن) دادههای بلاکچین و جواب دادن به سؤالهای اپلیکیشنها درباره این دادهها
- بلاکچین مستقل: ندارد. GRT توکنی روی اتریوم است و نسخهای هم روی آربیتروم وان دارد. خود شبکه گراف هم امروز روی آربیتروم کار میکند.
- عرضه اولیه: ۱۰ میلیارد GRT، با تورم سالانه حدود ۳ درصد که بهشکل پاداش ساخته میشود
- شبکههایی که پوشش میدهد: به گفته خود گراف، بیش از ۶۰ شبکه، از اتریوم و بیس تا آربیتروم و بیانبی چین
چرا بلاکچین به «فهرست» نیاز دارد؟
بلاکچین مثل دفتری است که هر صفحهاش به صفحه قبلی دوخته شده. هر تراکنش در یک بلاک ثبت میشود و بلاکها به ترتیب زمان پشت هم میآیند. این ترتیب برای امنیت عالی است، ولی برای جستوجو نه.
فرض کنید یک صرافی غیرمتمرکز مثل یونیسواپ بخواهد معاملههای شش ماه گذشته شما را نشانتان دهد، یا حجم معاملات یک استخر را در هفته گذشته. این اطلاعات در بلاکچین هست، ولی بین میلیونها بلاک پخش شده. اگر اپلیکیشن هر بار همه بلاکها را از اول بخواند، باز شدن صفحهاش چند دقیقه طول میکشد.
راه قدیمی این بود که هر تیم برای خودش سرور بگذارد، بلاکها را بخواند، داده لازم را در یک پایگاه داده بریزد و از آنجا به کاربرانش جواب بدهد. این کار خرج دارد و نگهداریاش سخت است. بدتر اینکه کاربر باید به سرور همان یک تیم اعتماد کند: اگر آن سرور از کار بیفتد، اپلیکیشن هم عملاً از کار میافتد، حتی اگر قرارداد هوشمند پشتش سالم باشد.
گراف این کار تکراری را به یک شبکه باز سپرده است. عدهای اپراتور مستقل بلاکها را از قبل میخوانند و مرتب میکنند و اپلیکیشن فقط سؤالش را میپرسد و جواب آماده میگیرد.
سابگراف به زبان ساده
سابگراف (Subgraph) دستور کاری است که میگوید از یک بلاکچین چه دادهای جمع شود و چطور مرتب شود. مثلاً یک سابگراف میتواند بگوید «همه معاملههای فلان قرارداد را پیدا کن و برای هر کدام مبلغ، توکنها، کیف پول معاملهکننده و زمان را نگه دار».
سازنده اپلیکیشن این دستور کار را یک بار مینویسد و در شبکه گراف منتشر میکند. بعد اپراتورهای شبکه اجرایش میکنند: بلاکهای گذشته را طبق آن مرتب میکنند و هر بلاک تازه را هم به فهرست اضافه میکنند. اپلیکیشن سؤالش را با زبانی به اسم GraphQL میفرستد؛ در این زبان دقیقاً میگویید کدام فیلدها را میخواهید و همانها را تحویل میگیرید.
سابگرافها متنبازند. اگر کسی برای یک پروتکل سابگراف ساخته باشد، بقیه هم میتوانند از همان استفاده کنند و لازم نیست از صفر شروع کنند. طبق گزارش مساری (Messari)، در پایان سال ۲۰۲۵ حدود ۱۵ هزار و ۵۰۰ سابگراف فعال در شبکه گراف بود.
یک سؤال در شبکه گراف چه مسیری میرود؟
در تصویر زیر، مسیر داده را در بالا و مسیر پول را در پایین دنبال کنید. دقت کنید که ایندکسر داده را پیش از رسیدن سؤال آماده کرده است.

اپلیکیشن سؤالش را به یک «گیتوی» (Gateway)، یعنی دروازه ورود به شبکه، میفرستد. گیتوی سؤال را به یکی از ایندکسرهایی میرساند که آن سابگراف را دارند. ایندکسر از فهرست آمادهاش جواب میدهد و جواب از همان راه به اپلیکیشن برمیگردد. سازنده اپلیکیشن برای این سؤالها کارمزد میدهد و بیشترش به ایندکسر و کسانی میرسد که به او GRT سپردهاند.
چه کسانی شبکه گراف را میگردانند؟
شبکه گراف چهار گروه اصلی دارد و GRT کار این چهار گروه را به هم گره میزند.
ایندکسرها: کسانی که داده را آماده نگه میدارند
ایندکسر (Indexer) اپراتوری است که سرور و نرمافزار گراف را اجرا میکند، سابگرافها را بهروز نگه میدارد و به سؤالها جواب میدهد. برای این کار باید دستکم ۱۰۰ هزار GRT از جیب خودش وثیقه بگذارد. اگر داده غلط تحویل بدهد، بخشی از این وثیقه را از دست میدهد. به این جریمه «اسلش شدن» (Slashing) میگویند و همین ایندکسر را وادار میکند درست کار کند.
ایندکسر از دو جا درآمد دارد: کارمزد سؤالهایی که جواب داده، و پاداش ایندکس کردن که از تورم سالانه GRT میآید. طبق گزارش مساری، در پایان سال ۲۰۲۵ حدود ۹۹ ایندکسر در شبکه وثیقه داشتند و حدود ۷۰ تایشان واقعاً به سؤالها جواب میدادند.
کیوریتورها: کسانی که میگویند کدام سابگراف ارزش دارد
ایندکسرها نمیتوانند هر سابگرافی را اجرا کنند و باید انتخاب کنند. کیوریتور (Curator) روی سابگرافی که فکر میکند پرکاربرد میشود GRT میگذارد؛ به این کار «سیگنال دادن» میگویند. هر چه سیگنال یک سابگراف بیشتر باشد، سهم بیشتری از پاداش ایندکس کردن به آن میرسد و ایندکسرها بیشتر سراغش میروند. کیوریتور در عوض سهمی از کارمزد سؤالهای همان سابگراف میبرد که مساری آن را ۱۰ درصد ذکر کرده. معمولاً اولین کیوریتور هر سابگراف خود سازنده آن است، چون میخواهد مطمئن شود ایندکسرها اجرایش میکنند.
دلیگیتورها: کسانی که GRT خود را به ایندکسر میسپارند
دلیگیتور (Delegator) سرور ندارد و نمیخواهد ایندکسر شود، ولی GRT خود را به یک ایندکسر میسپارد تا وثیقه او بزرگتر شود. ایندکسر با وثیقه بزرگتر سابگرافهای بیشتری را پوشش میدهد و در عوض بخشی از درآمدش را با دلیگیتورها قسمت میکند. هر ایندکسر حداکثر تا ۱۶ برابر وثیقه خودش میتواند GRT سپرده بپذیرد. همان چیزی است که در شبکههای دیگر استیکینگ میگویند، با این فرق که اینجا پولتان را به یک اپراتور مشخص میسپارید.
سازندهها و مصرفکنندههای داده
طرف دیگر بازار تیمهاییاند که سابگراف میسازند و سؤال میپرسند. در پنل گراف یک کلید دسترسی میگیرند، حساب کارمزدشان را با GRT شارژ میکنند و به ازای هر سؤال پول میدهند. برای شروع یک طرح رایگان هم هست که تا سقف مشخصی سؤال در ماه را پوشش میدهد.
توکن GRT دقیقاً کجا خرج میشود؟
سازنده اپلیکیشن کارمزد سؤالها را با GRT میدهد. ایندکسر GRT وثیقه میگذارد تا اجازه کار داشته باشد و اگر خطا کند جریمه شود. کیوریتور با GRT روی سابگرافها سیگنال میدهد و دلیگیتور GRTاش را به ایندکسر میسپارد. پاداش همه اینها هم GRT است.
پس تقاضای واقعی GRT از دو جا میآید: کسانی که برای داده پول میدهند و کسانی که برای گرفتن پاداش قفلش میکنند. این تفاوت پایینتر، وقتی به عددهای مصرف برسیم، خودش را نشان میدهد.
عرضه، تورم و سوزاندن
GRT با عرضه اولیه ۱۰ میلیارد توکن شروع شد و قرار است هر سال حدود ۳ درصد توکن تازه بهشکل پاداش ایندکس کردن ساخته شود. طبق گزارش مساری، تورم سالانه در سه ماه آخر ۲۰۲۵ در عمل حدود ۲٫۷۷ درصد بود و عرضه در گردش به حدود ۱۰٫۷ میلیارد GRT رسیده بود.
از آن طرف، بخش کوچکی از کارمزدها و هزینههای شبکه سوزانده میشود و از چرخه بیرون میرود. طبق مستندات خود گراف، این سوزاندن سالی حدود ۱ درصد عرضه است، یعنی کمتر از توکن تازهای که ساخته میشود؛ پس عرضه GRT سالبهسال بیشتر میشود. در ۱۴۰۵ هم طبق پیشنهاد GIP-0089 که شورای گراف تأییدش کرده، ۲۰ درصد توکنهای تازه به صندوقی میرود که بنیاد گراف (The Graph Foundation) برای اداره و توسعه شبکه خرج میکند. اگر این مفهومها برایتان تازه است، توکنومیکس را بخوانید.
گراف واقعاً چقدر استفاده میشود؟
برای یک پروژه زیرساختی این مهمترین سؤال است. مساری هر فصل گزارشی از آمار شبکه گراف منتشر میکند؛ این گزارشها را خود گراف سفارش میدهد، ولی عددهایش از داده شبکه میآید. تازهترین گزارشی که پیدا کردیم مربوط به سه ماه آخر ۲۰۲۵ (مهر تا دی ۱۴۰۴) است.
- تعداد سؤالها: حدود ۴ میلیارد و ۹۷۰ میلیون سؤال در این سه ماه، کمتر از رکورد ۶ میلیارد و ۴۹۰ میلیونی سه ماه دوم ۲۰۲۵
- پرمصرفترین شبکه: بیس (Base)، با حدود یک میلیارد و ۲۳۰ میلیون سؤال؛ بعد از آن اتریوم و آربیتروم
- سابگرافهای فعال: ۱۵ هزار و ۵۳۹، بالاترین عدد تا آن زمان
- کارمزد سؤالها: حدود ۹۸ هزار و ۷۰۰ دلار در کل این سه ماه
- درآمد سرویس سابستریمز (Substreams): حدود ۲۳۹ هزار دلار، رکورد این سرویس
- پاداش ایندکسرها: ۷۵ میلیون و ۱۰۰ هزار GRT، معادل حدود ۴ میلیون و ۱۰۰ هزار دلار
خود گراف هم در وبلاگش نوشته که تا اوایل ۲۰۲۶ میلادی بیش از ۱٫۲۷ تریلیون سؤال را برای بیش از ۷۵ هزار پروژه جواب داده است.
پس گراف واقعاً استفاده میشود؛ چند میلیارد سؤال در یک فصل کم نیست. ولی پولی که مصرفکنندهها بابت داده میدهند هنوز خیلی کمتر از پاداشی است که از تورم پرداخت میشود. در همان سه ماه، کارمزد سؤالها و درآمد سابستریمز روی هم حدود ۳۳۸ هزار دلار بود و پاداش ایندکسرها بیش از ده برابر آن. درآمد ایندکسرها و دلیگیتورها فعلاً بیشتر از توکن تازه میآید تا از جیب مشتری، و هر کسی GRT نگه میدارد باید این را بداند.
گراف در ۲۰۲۵ و ۲۰۲۶ چه تغییری کرد؟
در این دو سال چند تغییر بزرگ پیش آمده که خیلی از مطالب قدیمیتر از آنها حرفی نزدهاند.
پایان سرویس متمرکز
گراف اول یک سرویس رایگان و متمرکز داشت که تیم سازندهاش اداره میکرد. این سرویس خرداد ۱۴۰۳ کامل بسته شد و سابگرافها به شبکه غیرمتمرکز رفتند. با این حال بخشی از سؤالهای توسعهدهندهها هنوز از محیط آزمایشی «سابگراف استودیو» (Subgraph Studio) جواب میگرفت. گراف از مهر ۱۴۰۵ این ترافیک را مرحلهبهمرحله به شبکه میبرد و از ۱۶ مهر با بیانبی چین و پالیگان شروع کرده است.
ارتقای هورایزن (Horizon)
هورایزن اواخر ۲۰۲۵ اجرا شد و گراف را از پروتکلی که فقط سابگراف داشت به بستری برای چند نوع سرویس داده رساند؛ از جمله سابستریمز که داده خام بلاکچین را با سرعت زیاد جریان میدهد. برای دلیگیتورها هم دو تغییر داشت. مالیات ۰٫۵ درصدی دلیگیت کردن حذف شد و امکان فنی اسلش شدن سپرده دلیگیتورها به پروتکل اضافه شد. این امکان فعلاً خاموش است، ولی مستندات گراف میگوید ممکن است بعداً روشن شود.
پاداش فقط برای ایندکسری که کار میکند
تا پیش از ۱۴۰۵ پاداش ایندکس کردن بر اساس وثیقه و سیگنال تقسیم میشد و مهم نبود ایندکسر واقعاً به سؤالی جواب داده یا نه. خود گراف میگوید در سال ۲۰۲۵ حدود ۱۵ درصد پاداشها به ایندکسرهایی رسید که هیچ خدمتی به شبکه نمیدادند. از اوایل شهریور ۱۴۰۵ سازوکاری به اسم «اوراکل واجد شرایط بودن پاداش» (Rewards Eligibility Oracle) راه افتاده است. اگر ایندکسری در یک بازه ۲۸ روزه دستکم در پنج روز به سؤالهای واقعی درست و سریع جواب نداده باشد، پاداشش نگه داشته میشود. این قاعده قرار است کمکم سختتر شود.
اگر بخواهید GRT را دلیگیت کنید
دلیگیت کردن ساده به نظر میرسد، ولی چند ظرافت دارد. کار از صفحه گراف اکسپلورر (Graph Explorer) انجام میشود، با یک کیف پول شخصی که GRT روی شبکه آربیتروم وان دارد. برای کارمزد تراکنش هم کمی اتر روی آربیتروم لازم است. اگر آربیتروم را نمیشناسید، آربیتروم چیست را ببینید.
مثال: سهم بیشتر همیشه پاداش بیشتر نیست
هر ایندکسر اعلام میکند چند درصد از پاداش را برای خودش برمیدارد. شاید فکر کنید ایندکسری که سهم بیشتری به دلیگیتورها میدهد بهتر است، ولی شلوغی استخر دلیگیتورهایش هم مهم است. با عددهای فرضی:
ایندکسر الف | ایندکسر ب | |
|---|---|---|
پاداش ماهانه ایندکسر (فرضی) | ۱۰۰ هزار GRT | ۱۰۰ هزار GRT |
سهم دلیگیتورها از پاداش | ۵۰ درصد، یعنی ۵۰ هزار GRT | ۸۰ درصد، یعنی ۸۰ هزار GRT |
کل GRT سپردهشده به این ایندکسر | ۵ میلیون | ۲۰ میلیون |
سهم شما با سپردن ۱۰ هزار GRT | ۰٫۲ درصد استخر | ۰٫۰۵ درصد استخر |
پاداش ماهانه شما | ۱۰۰ GRT | ۴۰ GRT |
ایندکسر «ب» سهم بیشتری به دلیگیتورها میدهد، ولی استخرش چهار برابر شلوغتر است و سهم شما از آن کوچکتر میشود. این عددها فقط حساب کار را نشان میدهند و بازده واقعی نیستند. پاداش واقعی به کار ایندکسر، قیمت سؤالها، تورم شبکه و تصمیمهای حاکمیتی بستگی دارد و ثابت نیست.
پیش از دلیگیت کردن
- وقتی سپردهتان را پس میگیرید، GRT شما ۲۸ روز قفل میماند. در این مدت پاداشی نمیگیرد و نمیتوانید جابهجایش کنید یا بفروشید، حتی اگر قیمت بریزد.
- وضعیت ایندکسر را در داشبورد واجد شرایط بودن پاداش ببینید. اگر ایندکسر واجد شرایط نباشد، پاداش شما هم نگه داشته میشود.
- ظرفیت ایندکسر را چک کنید. اگر بیشتر از ۱۶ برابر وثیقه خودش سپرده گرفته باشد، GRT اضافه بیکار میماند و پاداش همه دلیگیتورهایش کم میشود.
- ایندکسر میتواند درصد سهمش را عوض کند؛ هر چند وقت یک بار سر بزنید.
- فقط از سایت رسمی گراف وارد شوید. صفحههای جعلی دلیگیت کردن کیف پول را خالی میکنند و عبارت بازیابی کیف پول را هیچوقت در هیچ سایتی وارد نکنید.
گراف در ۱۴۰۵ نسخه اولیهای از استیکینگ نقدشونده را هم برای GRT راه انداخته که سپرده را به توکنی به اسم stGRT تبدیل میکند. این طرح هنوز در مرحله اول است و فقط گروه کوچکی از دارندهها به آن دسترسی دارند.
گراف با چینلینک چه فرقی دارد؟
این دو پروژه را زیاد با هم مقایسه میکنند، چون هر دو «داده» جابهجا میکنند. ولی جهت کارشان برعکس است. چینلینک داده بیرون از بلاکچین، مثلاً قیمت اتریوم در صرافیها، را به داخل بلاکچین میآورد تا قرارداد هوشمند از آن استفاده کند. گراف دادهای را که از قبل داخل بلاکچین است مرتب میکند و به اپلیکیشنهایی میرساند که بیرون از بلاکچین اجرا میشوند.
گراف (GRT) | چینلینک (LINK) | |
|---|---|---|
جهت داده | از داخل بلاکچین به بیرون | از بیرون به داخل بلاکچین |
مشتری اصلی | سایت و اپلیکیشن، مثلاً صفحه تاریخچه معاملات | قرارداد هوشمند، مثلاً یک پروتکل وامدهی |
اگر از کار بیفتد | صفحهها کند یا خالی میشوند، ولی داراییها سر جایشان است | قرارداد ممکن است با عدد غلط تصمیم بگیرد |
کاربرد توکن | کارمزد سؤال، وثیقه ایندکسر، سیگنال، دلیگیت | مزد اپراتورها و وثیقه |
این دو رقیب مستقیم هم نیستند و یک اپلیکیشن دیفای ممکن است همزمان از هر دو استفاده کند.
قیمت GRT از بهمن ۱۳۹۹
این نمودار قیمت هفتگی GRT در بایننس را از بهمن ۱۳۹۹ تا این هفته نشان میدهد. محور قیمت لگاریتمی است؛ یعنی فاصله ۱ تا ۲ دلار همانقدر کشیده شده که فاصله ۰٫۰۲ تا ۰٫۰۴ دلار.

طبق داده بایننس، بالاترین قیمت هفتگی GRT در این بازه حدود ۲٫۸۸ دلار بود، در هفتهای که ۲۰ بهمن ۱۳۹۹ شروع شد. پایینترینش حدود ۰٫۰۱۳ دلار بود، در هفتهای که ۲۶ مرداد ۱۴۰۵ شروع شد. این هفته، تا ۱۵ آبان ۱۴۰۵، قیمت حدود ۰٫۰۱۹ دلار است؛ حدود ۹۹ درصد زیر آن سقف. نمودار فقط گذشته را نشان میدهد.
ریسکهای گراف
بزرگترین ریسک همان فاصله مصرف و پاداش است. پاداش شبکه هنوز خیلی بیشتر از پولی است که مشتریها میدهند و اگر مصرف واقعی رشد نکند، تورم سالانه فشار فروش میسازد. رقیب هم کم نیست: شرکتهای متمرکزی داده ایندکسشده بلاکچین میفروشند و بعضی تیمها هنوز سرور خودشان را ترجیح میدهند.
قواعد پاداش، تورم و حتی اسلش شدن دلیگیتورها با تصمیم شورا و پیشنهادهای حاکمیتی عوض میشود و همین حالا هم در حال تغییر است. GRT دلیگیتشده تا ۲۸ روز بعد از درخواست قابل جابهجایی نیست. و مثل بیشتر آلتکوینها، قیمت GRT میتواند در مدت کوتاهی نصف شود.
خرید GRT در سواپولت
اگر با این حسابها خواستید GRT داشته باشید، از صفحه خرید گراف در سواپولت میتوانید آن را با تومان یا تتر (USDT) بخرید. پول تومانی که بخواهید واریز یا برداشت کنید، احراز هویت سطح متوسط میخواهد؛ تبدیل رمزارزها به هم بدون آن هم انجام میشود. کارمزدها در صفحه کارمزدها آمده است.
اگر GRT را برای دلیگیت کردن به کیف پول شخصی میبرید، موقع برداشت به شبکه دقت کنید. GRT روی اتریوم و آربیتروم آدرس قرارداد جدا دارد و دلیگیت کردن روی آربیتروم وان انجام میشود. اول مقدار کمی امتحان کنید و وقتی رسید، بقیه را بفرستید.
پرسشهای رایج درباره گراف و GRT
آیا گراف بلاکچین مخصوص خودش را دارد؟
نه. گراف پروتکلی روی بلاکچینهای دیگر است. توکن GRT روی اتریوم ساخته شده و شبکه گراف برای پاداشها و دلیگیت کردن از آربیتروم وان استفاده میکند.
برای استفاده از اپلیکیشنهایی که از گراف استفاده میکنند، باید GRT داشته باشم؟
نه. کارمزد سؤالها را سازنده اپلیکیشن میدهد و شما بهعنوان کاربر معمولاً اصلاً متوجه گراف نمیشوید.
آیا دلیگیت کردن GRT سود تضمینشده دارد؟
نه. پاداش به عملکرد ایندکسری که انتخاب کردهاید، قواعد پاداش شبکه و قیمت GRT بستگی دارد. ممکن است پاداش بگیرید و باز هم ارزش دلاری کل سپردهتان کم شود.
GRT استخراج میشود؟
نه به معنای ماینینگ. توکنهای تازه از تورم سالانه شبکه ساخته میشوند و بهشکل پاداش به ایندکسرها و دلیگیتورها میرسند.
گراف همان GraphQL است؟
نه. GraphQL زبانی عمومی برای پرسیدن داده است که خیلی از سایتهای معمولی هم از آن استفاده میکنند. گراف از این زبان استفاده میکند تا اپلیکیشنها بتوانند از سابگرافها سؤال بپرسند.
بنیاد گراف چه نقشی دارد؟
بنیاد گراف از ۱۴۰۵ اداره بخشهایی مثل گیتوی، سابگراف استودیو و گراف اکسپلورر را خودش بر عهده گرفته و با بودجهای که از تورم شبکه میگیرد، توسعه شبکه را پیش میبرد. تصمیمهای اصلی پروتکل با شورای گراف است.
