گیفت کارت چیست؟ راهنمای کامل خرید و استفاده از Gift Card

گیفت کارت (Gift Card) یک کد پیش‌پرداخت است: کسی پولش را از قبل داده و در ازایش کدی گرفته که ارزش مشخصی دارد، مثلاً ۲۵ دلار. وقتی این کد را در حساب خودتان در همان سرویس وارد می‌کنید، که به آن ردیم (Redeem) می‌گویند، مبلغش به موجودی حساب اضافه می‌شود و با آن اپ، بازی، اشتراک یا کالا می‌خرید. کارت‌هایی مثل اپل، گوگل پلی، استیم، پلی‌استیشن و ایکس‌باکس فقط داخل فروشگاه همان برند خرج می‌شوند و بسیاری از آن‌ها فقط روی حسابی با همان کشور کارت فعال می‌شوند. پس قبل از خرید سه چیز را بدانید: کارت مال کدام سرویس است، برای کدام کشور صادر شده و فروشنده‌اش کیست.

گیفت کارت چطور کار می‌کند؟

1. خرید. کارت را از فروشگاه یا فروشندهٔ آنلاین می‌خرید. نسخهٔ دیجیتال فقط یک کد است که در صفحهٔ سفارش، ایمیل یا پیامک به دستتان می‌رسد.
2. ردیم. وارد حساب خودتان در سرویس مقصد می‌شوید و کد را در بخش Redeem وارد می‌کنید.
3. موجودی. مبلغ کارت به موجودی حساب اضافه می‌شود؛ در اپل اسمش Apple Account balance است و در استیم Steam Wallet.
4. خرج کردن. موقع خرید، اول از همین موجودی کم می‌شود.

نکته‌ای که خیلی‌ها دیر می‌فهمند: بعد از ردیم، پول دیگر «کارت» نیست و موجودی همان حساب شده است. سونی می‌گوید جابه‌جا کردن موجودی یا محتوا بین حساب‌های پلی‌استیشن ممکن نیست. اگر کد را اشتباهی در حساب دیگری ردیم کنید، معمولاً راه برگشتی ندارید.

انواع گیفت کارت

اسم همه‌شان گیفت کارت است، ولی از نظر کاربرد سه نوع جدا هستند.

کارت فروشگاه یا پلتفرم

رایج‌ترین نوع همین است: اپل، گوگل پلی، استیم، پلی‌استیشن، ایکس‌باکس و کارت فروشگاه‌هایی مثل آمازون. به این‌ها کارت «بسته» (closed-loop) هم می‌گویند، چون پولشان فقط داخل اکوسیستم همان شرکت خرج می‌شود.

• اپل: موجودی به Apple Account اضافه می‌شود و طبق راهنمای اپل با آن اپ، اشتراک و خرید درون‌برنامه‌ای می‌خرید.
• گوگل پلی: موجودی فقط برای آیتم‌های مجاز گوگل پلی است. شرایط گیفت کارت گوگل پلی بعضی دستگاه‌ها و بعضی اشتراک‌ها را از این فهرست بیرون گذاشته است.
• ایکس‌باکس و مایکروسافت: طبق راهنمای مایکروسافت، این کارت‌ها به حساب مایکروسافت اضافه می‌شوند و در Microsoft Store آنلاین، روی ویندوز و روی ایکس‌باکس خرج می‌شوند.
• استیم: توافق‌نامهٔ کاربران استیم می‌گوید Steam Wallet حساب بانکی نیست و فقط موجودی پیش‌پرداخت برای خرید از استیم است.
• پلی‌استیشن: کد فروشگاه پلی‌استیشن ۱۲ رقم دارد و منطقه‌اش روی خود کارت چاپ شده است. کدهای ۱۰ رقمی کد تخفیف‌اند، نه اعتبار.

کارت سرویس یا اشتراک

بعضی کارت‌ها به‌جای موجودی آزاد، زمان اشتراک می‌دهند؛ نمونهٔ آشنایش گیفت کارت اسپاتیفای بود. در زمان نوشتن این مطلب، ۳ مهر ۱۴۰۵، صفحهٔ پشتیبانی اسپاتیفای (نسخهٔ آمریکا) می‌گوید گیفت کارت اسپاتیفای دیگر فروخته نمی‌شود و فقط کارت‌هایی که قبلاً خریده شده‌اند هنوز ردیم می‌شوند. همان صفحه توضیح می‌دهد که این کارت‌ها فقط روی Premium Individual می‌نشینند، نه روی Family، Duo، Student یا دورهٔ آزمایشی، و بیشتر از ۱۸ ماه اشتراک روی حساب جمع نمی‌شود.

درس این نوع کارت این است که علاوه بر کشور، پلن حساب را هم باید با کارت بسنجید.

کارت هدیهٔ ویزا و مسترکارت

این‌ها کارت «باز» (open-loop) هستند: لوگوی یک شبکهٔ پرداخت مثل ویزا یا مسترکارت رویشان است. کمیسیون تجارت فدرال آمریکا (FTC) توضیح می‌دهد که کارت پیش‌پرداختِ لوگودار هر جایی که آن لوگو را بپذیرد کار می‌کند، ولی ممکن است برای فعال‌سازی، استفاده، شارژ یا بی‌استفاده ماندن کارمزد داشته باشد.

پس کارت ویزا کدی نیست که در حسابی ردیم شود؛ بیشتر شبیه یک کارت پرداخت کم‌اعتبار است که شرایط و کارمزدهایش را باید روی بسته‌بندی یا سایت صادرکننده خواند.

مقایسهٔ سه نوع گیفت کارت

شرایط بالا از صفحه‌های آمریکایی صادرکننده‌هاست و در کشورهای دیگر ممکن است فرق کند.

چک‌لیست قبل از خرید گیفت کارت

• پلتفرم درست. کارت دقیقاً برای سرویسی است که حسابش را دارید؟ کارت پلی‌استیشن روی ایکس‌باکس کار نمی‌کند و کارت اپل در گوگل پلی خرج نمی‌شود.
• کشور حساب. کشور حسابتان را از تنظیمات خود سرویس ببینید، نه از زبان اپلیکیشن، و کارت همان کشور را بخرید. کارت هر کشور هم معمولاً با پول همان کشور است؛ مبلغش را با قیمت چیزی که می‌خواهید بسنجید تا باقی‌ماندهٔ بلااستفاده نماند.
• نوع کد. کد اعتبار است، اشتراک یا تخفیف؟ مثلاً در پلی‌استیشن کد ۱۲ رقمی اعتبار است و کد ۱۰ رقمی تخفیف.
• روش پرداخت ثبت‌شده. اپل می‌گوید بعضی خریدها حتی با موجودی حساب، کارت اعتباری ثبت‌شده لازم دارند. سونی هم می‌گوید بعضی کدهای اشتراک پلی‌استیشن فقط وقتی ردیم می‌شوند که کارت بانکی به حساب وصل باشد.
• فروشندهٔ قابل پیگیری. فروشنده صفحهٔ سفارش، رسید و راه پشتیبانی دارد؟ FTC توصیه می‌کند از سایت‌های مزایده نخرید، چون کارت ممکن است جعلی یا دزدی باشد.
• قیمت منطقی. کارتی که خیلی زیر ارزش اسمی‌اش فروخته می‌شود، معمولاً یک جای کارش می‌لنگد: کد تکراری، ریجن دیگر یا کدی که اصلاً وجود ندارد.
• مدرک خرید. از کد، صفحهٔ سفارش و رسید پرداخت نسخه نگه دارید. اگر کد کار نکرد، همین‌ها مدرک شما پیش فروشنده و صادرکننده است.

ریجن گیفت کارت

ریجن (کشور حساب) کشوری است که حسابتان با آن ثبت شده. هر گیفت کارت هم برای یک کشور صادر می‌شود و ناهمخوانی این دو رایج‌ترین دلیل کار نکردن کارت است. شرایط اپل می‌گوید کارت آمریکا فقط به حساب آمریکایی وصل می‌شود، سونی می‌گوید منطقهٔ حساب پلی‌استیشن بعد از ساختن عوض نمی‌شود و اسپاتیفای هم کشور حساب را با کشور خرید کارت یکی می‌خواهد. قاعدهٔ عملی: اول کشور حساب را پیدا کنید، بعد کارت همان کشور را بخرید.

مسیر دیدن ریجن حساب در هر پلتفرم را در راهنمای ریجن گیفت کارت آورده‌ایم.

اگر کد فعال نشد

اول کد را دوباره با دقت بخوانید؛ اسپاتیفای یادآوری می‌کند که صفر با حرف O و عدد یک با حرف I قاطی می‌شود. بعد تاریخچهٔ تراکنش حسابتان را ببینید، شاید کد قبلاً ردیم شده باشد، و اگر کارت فیزیکی خریده‌اید، از فروشنده بپرسید که موقع خرید فعالش کرده یا نه. اگر مشکل حل نشد، با تصویر پیام خطا، رسید و صفحهٔ سفارش سراغ فروشنده بروید.

پیام‌های خطای هر پلتفرم و راه حلشان را در راهنمای خطاهای ردیم گیفت کارت توضیح داده‌ایم.

کلاهبرداری با گیفت کارت را چطور بشناسیم؟

FTC صریح می‌گوید: فقط کلاهبردارها از شما می‌خواهند گیفت کارت بخرید و شمارهٔ پشتش را برایشان بفرستید. هیچ شرکت یا ادارهٔ واقعی پولش را با گیفت کارت نمی‌گیرد. این داستان‌ها معمولاً با عجله همراه‌اند: جریمه‌ای که باید همین الان پرداخت شود، پشتیبانی فنی‌ای که خودش را از طرف اپل یا مایکروسافت معرفی می‌کند، جایزه‌ای که برای گرفتنش باید «کارمزد» بدهید، یا آشنایی که گرفتار شده است.

کد گیفت کارت مثل پول نقد است: هر کس کد را داشته باشد، موجودی را خرج می‌کند، حتی اگر خود کارت دست شما باشد. پس عکس کارت را هم برای کسی نفرستید. FTC دربارهٔ کارت‌های قفسهٔ فروشگاه هم هشدار داده که گاهی برچسب محافظشان را برمی‌دارند تا بعد از شارژ شدن، کد را خرج کنند؛ اگر برچسب یا پوشش پشت کارت دست خورده بود، آن کارت را نخرید.

کد گیفت کارت را کجا وارد کنیم؟

• اپل: در App Store روی عکس یا حرف اول اسمتان بزنید، Redeem Code را انتخاب کنید و کد ۱۶ رقمی را با دوربین اسکن کنید یا دستی بنویسید. کاربردهای موجودی را در راهنمای گیفت کارت اپل ببینید. در ویندوز این کار از اپ Apple Music یا Apple TV انجام می‌شود (راهنمای اپل).
• گوگل پلی: به play.google.com/redeem بروید، کد را وارد کنید و پیش از تأیید، حسابی را که موجودی به آن اضافه می‌شود چک کنید (راهنمای گوگل).
• ایکس‌باکس و مایکروسافت: طبق راهنمای مایکروسافت، Redeem code را بزنید، وارد حساب مایکروسافت شوید و کد را وارد کنید.
• استیم: بعد از ورود به حساب، کد را در صفحهٔ ردیم کیف پول استیم وارد کنید. فرق کد کیف پول و گیفت دیجیتال را در راهنمای گیفت کارت استیم توضیح داده‌ایم.
• پلی‌استیشن: سونی تأکید می‌کند قبل از ردیم مطمئن شوید با حساب درست وارد شده‌اید، چون موجودی بین حساب‌ها جابه‌جا نمی‌شود.
• اسپاتیفای (کارت‌های قبلاً خریده‌شده): در spotify.com/account/redeem کد را وارد کنید و Continue و بعد Redeem را بزنید (راهنمای اسپاتیفای).

یک عادت خوب: کد را همان روز تحویل ردیم کنید. اگر مشکلی باشد، زود می‌فهمید و فروشنده هم هنوز سفارش را در دسترس دارد.

خرید گیفت کارت در سواپ‌ولت

فروشگاه سواپ‌ولت گیفت کارت برندهایی مثل اپل، استیم، پلی‌استیشن و ایکس‌باکس را دارد. پرداخت داخل اپلیکیشن و با موجودی رمزارزی کیف پول سواپ‌ولت انجام می‌شود و قیمت هر بسته موقع ثبت سفارش در اپلیکیشن نهایی می‌شود. ریجن کارت و شرایط سرویس مقصد را، مثل هر خرید دیگری، خودتان با حسابتان تطبیق دهید. اگر موجودی تتر (USDT) ندارید، راهنمای خرید تتر با تومان را ببینید.