بیت تنسور (TAO) چیست؟ شبکه هوش مصنوعی غیرمتمرکز به زبان ساده
بیت تنسور (Bittensor) شبکه‌ای است که به ساختن و اجرای هوش مصنوعی پاداش می‌دهد و TAO ارز اصلی آن است. اینجا به زبان ساده میخوانید ساب‌نت‌ها، ماینرها و اعتبارسنج‌ها چه می‌کنند، dTAO چه چیزی را عوض کرد، عرضه ۲۱ میلیونی و هاوینگ TAO چطور کار می‌کند، چه ریسکهایی دارد و TAO را چطور با تومان بخرید.
بیت تنسور (Bittensor) بلاک‌چینی است که به آدم‌ها و تیم‌های مستقل برای کارهای هوش مصنوعی مزد می‌دهد، و TAO ارز اصلی آن است. خود بلاک‌چین بیت تنسور مدل هوش مصنوعی اجرا نمی‌کند. کار اصلی بیرون از زنجیره و در «ساب‌نت»ها انجام می‌شود. هر ساب‌نت مسابقه‌ای همیشگی برای یک کار مشخص است، مثل اجرای مدل‌های زبانی، آموزش مدل، ذخیره داده یا پیش‌بینی. ماینرها کار را انجام می‌دهند، اعتبارسنج‌ها به کارشان نمره می‌دهند و بلاک‌چین بر اساس همین نمره‌ها پاداش پخش می‌کند. هر کس کار بهتری تحویل بدهد، سهم بیشتری می‌برد.
TAO، که در فارسی «تائو» هم خوانده می‌شود، ارز بومی خود همین شبکه است و روی بلاک‌چین دیگری ساخته نشده؛ برای همین به آن کوین می‌گویند، نه توکن. سقف عرضه‌اش مثل بیت‌کوین ۲۱ میلیون واحد است و پاداش شبکه هر چند سال یک بار نصف می‌شود. اسم شبکه را «بیتنسور» و «بیت‌تنسور» هم می‌نویسند و منظور از همه آن‌ها یکی است.
بیت تنسور در یک نگاه
- نوع: بلاک‌چین لایه اول به اسم Subtensor که با چارچوب Substrate ساخته شده و هر ۱۲ ثانیه یک بلاک می‌سازد
- ارز اصلی: TAO با سقف عرضه ۲۱ میلیون واحد
- انتشار TAO: از ۱ TAO در هر بلاک شروع شد. بعد از اولین هاوینگ در آذر ۱۴۰۴ به ۰٫۵ TAO در هر بلاک رسید، یعنی حدود ۳۶۰۰ TAO در روز.
- ساختار: حداکثر ۱۲۸ ساب‌نت که هر کدام توکن خودش را به اسم «آلفا» دارد
- تقسیم پاداش داخل هر ساب‌نت: سازوکاری به اسم «اجماع یوما» (Yuma Consensus)
- ساخت بلاک‌ها: فعلاً گروهی محدود و مجاز از تولیدکننده‌های بلاک (Proof of Authority)
- سازنده: بنیاد اوپن‌تنسور (Opentensor Foundation)
- قیمت و اطلاعات زنده: صفحه بیت تنسور در سواپ‌ولت
تاریخچه بیت تنسور و تیم سازنده
بیت تنسور را بنیاد اوپن‌تنسور راه انداخت؛ سازمانی که جیکوب استیوز (Jacob Steeves) و آلا شعبانه (Ala Shaabana) آن را بنیان گذاشتند. ایده‌شان این بود که ساختن هوش مصنوعی در دست چند شرکت بزرگ نماند و به بازاری باز تبدیل شود که هر کس مدل یا سخت‌افزار خوبی دارد، بتواند در آن رقابت کند و مزد بگیرد.
اولین نسخه شبکه دی ۱۳۹۹ راه افتاد. چند ماه بعد به خاطر مشکل در سازوکار اجماعش متوقف شد و پاییز ۱۴۰۰ با نسخه تازه‌ای برگشت. ساب‌نت‌ها، یعنی همان چیزی که بیت تنسور امروز با آن شناخته می‌شود، مهر ۱۴۰۲ روی شبکه اصلی فعلی، Finney، فعال شدند. TAO پیش‌فروش یا عرضه اولیه (ICO) نداشت و از اول فقط به‌عنوان پاداش شبکه ساخته شده است.
دو تغییر بزرگ بعدی را هم باید بشناسید، چون هر دو اقتصاد TAO را عوض کردند. بهمن ۱۴۰۳ ارتقایی به اسم dTAO برای هر ساب‌نت یک توکن جدا ساخت و آذر ۱۴۰۴ هم اولین هاوینگ پاداش هر بلاک را نصف کرد. پایین‌تر هر دو را توضیح داده‌ایم.
بیت تنسور چطور کار می‌کند؟
ساده‌ترین راه فهمیدن بیت تنسور این است که آن را مجموعه‌ای از مسابقه‌های همیشگی ببینید. هر مسابقه یک ساب‌نت است. صاحب ساب‌نت قانون مسابقه را می‌نویسد، ماینرها شرکت‌کننده‌ها هستند، اعتبارسنج‌ها داورند و بلاک‌چین جایزه را می‌دهد. کسانی هم که TAO دارند ولی نه ماینرند و نه اعتبارسنج، می‌توانند پشت داورها استیک کنند و در پاداش آن‌ها سهیم شوند.
ساب‌نت؛ بازاری برای یک کار مشخص
هر ساب‌نت شماره‌ای دارد و صاحبی که آن را ثبت کرده است. صاحب ساب‌نت تعیین می‌کند ماینرها چه چیزی تحویل بدهند و کارشان با چه معیاری سنجیده شود. یکی از ساب‌نت‌ها اجرای مدل زبانی را می‌خواهد، دیگری فضای ذخیره‌سازی و سومی پیش‌بینی. طبق مستندات بیت تنسور، کالاهایی که ساب‌نت‌ها تولید می‌کنند از جنس قدرت پردازش، اجرای مدل، ذخیره‌سازی و پیش‌بینی است.
جای هر ساب‌نت محدود است و به‌طور پیش‌فرض ۲۵۶ جایگاه برای ماینرها و اعتبارسنج‌ها دارد. وقتی ساب‌نت پر باشد، هر ثبت‌نام تازه ضعیف‌ترین عضو را بیرون می‌کند؛ عضو تازه هم فقط مدت کوتاهی مصونیت دارد و بعد باید رقابت کند. خود ساب‌نت‌ها هم همین وضع را دارند. طبق راهنمای ساب‌نت‌ها، سقف تعداد ساب‌نت‌ها ۱۲۸ است و وقتی پر باشد، ثبت هر ساب‌نت جدید ساب‌نتی را حذف می‌کند که توکنش پایین‌ترین قیمت میانگین را دارد. ساب‌نت تازه حدود شش ماه از این حذف در امان است.
یک ساب‌نت ویژه هم هست به اسم «شبکه ریشه» (Root) با شماره صفر. این ساب‌نت ماینر و توکن آلفا ندارد و جایی است که TAO را مستقیم استیک می‌کنند.
ماینرها و اعتبارسنج‌ها
ماین کردن در بیت تنسور با استخراج بیت‌کوین فرق دارد. اینجا کسی معمای ریاضی حل نمی‌کند و «کار» همان چیزی است که ساب‌نت خواسته است. ماینر یک ساب‌نتِ اجرای مدل باید به درخواست‌ها جواب خوب و سریع بدهد و ماینر یک ساب‌نتِ ذخیره‌سازی باید داده را سالم نگه دارد.
اعتبارسنج‌ها کار ماینرها را آزمایش می‌کنند و به هر کدام وزنی می‌دهند؛ یعنی می‌گویند به نظرشان سهم هر ماینر از پاداش چقدر باید باشد. هر کسی نمی‌تواند اعتبارسنج شود. در هر ساب‌نت به‌طور پیش‌فرض فقط ۱۲۸ عضوی که بیشترین استیک پشتشان است اجازه نمره دادن دارند و این فهرست در هر دوره دوباره حساب می‌شود.
اجماع یوما؛ نمره‌ها چطور پاداش می‌شوند؟
هر ساب‌نت دوره‌های تکراری دارد که به‌طور پیش‌فرض ۳۶۰ بلاک، یعنی حدود ۷۲ دقیقه، طول می‌کشد. آخر هر دوره، بلاک‌چین نمره‌های همه اعتبارسنج‌ها را با سازوکاری به اسم یوما کنار هم می‌گذارد. رأی هر اعتبارسنج به اندازه استیکی که پشتش است وزن دارد.
کلید یوما «میانه» است. طبق مستندات، برای هر ماینر بالاترین نمره‌ای پیدا می‌شود که اعتبارسنج‌هایی با دست‌کم نیمی از کل استیک با آن موافق‌اند؛ یعنی به آن ماینر همین نمره یا بیشتر داده‌اند. هر نمره‌ای بالاتر از این حد تا همان حد پایین آورده می‌شود. پس اگر یک اعتبارسنج بخواهد به ماینر رفیقش نمره بادکرده بدهد، نمره‌اش بریده می‌شود. اعتبارسنجی هم که ماینرهای خوب را زودتر از بقیه تشخیص بدهد، در طول زمان پاداش بیشتری می‌گیرد.
اجماع خود بلاک‌چین با یوما فرق دارد
یوما فقط تعیین می‌کند پاداش داخل ساب‌نت‌ها به چه کسی برسد و هیچ بلاکی نمی‌سازد. ساختن و نهایی کردن بلاک‌ها کار جدایی است و طبق مستندات بیت تنسور فعلاً با «اثبات اعتبار» (Proof of Authority) انجام می‌شود: گروهی مجاز از تولیدکننده‌های بلاک این کار را می‌کنند و کسی با اجرای نود یا داشتن TAO وارد این گروه نمی‌شود. ترکیب این گروه هم با دسترسی مدیریتی روی خود زنجیره عوض می‌شود.
نقشه راه بیت تنسور این است که اثبات اعتبار جایش را به اثبات سهام نامزدی (NPoS) بدهد، یعنی تولیدکننده‌های بلاک با پشتوانه استیک انتخاب شوند. مستندات این تغییر را «حدود یک سال آینده» برآورد می‌کند و تأکید دارد که تاریخش قطعی نیست. اگر با سازوکار اثبات سهام آشنا نیستید، مقایسه اثبات کار و اثبات سهام را بخوانید. اثر این تمرکز را در بخش ریسک‌ها توضیح داده‌ایم.
dTAO؛ هر ساب‌نت توکن خودش را دارد
ارتقای dTAO (Dynamic TAO) در بهمن ۱۴۰۳ شیوه پخش پاداش بین ساب‌نت‌ها را از نو نوشت. از آن موقع هر ساب‌نت توکن خودش را دارد که به آن «آلفا» می‌گویند و آلفای هر ساب‌نت در استخری در برابر TAO معامله می‌شود. آلفای هر ساب‌نت سقف ۲۱ میلیونی و برنامه هاوینگ خودش را دارد.
استیک کردن TAO در یک ساب‌نت در عمل یعنی خریدن آلفای همان ساب‌نت از استخرش. وقتی هم استیک را برمی‌دارید، آلفا را دوباره به TAO می‌فروشید. این استخرها شبیه بازارساز خودکار (AMM) کار می‌کنند. پس قیمت در لحظه استیک و برداشت، کارمزد و لغزش قیمت روی چیزی که دستتان می‌آید اثر دارد.
سهم هر ساب‌نت از TAO تازه حالا به قیمت میانگین آلفای آن بستگی دارد. بازار با خرید و فروش آلفا عملاً رأی می‌دهد کدام ساب‌نت ارزش بیشتری دارد. این میانگین عمداً خیلی آهسته تغییر می‌کند تا یک موج خرید کوتاه نتواند سهم یک ساب‌نت را ناگهان بالا ببرد.
مثال: پاداش یک دوره چطور تقسیم می‌شود؟
یک ساب‌نت تازه در هر بلاک حداکثر ۱ آلفا برای مشارکت‌کننده‌هایش می‌سازد که آخر هر دوره پخش می‌شود. دوره پیش‌فرض ۳۶۰ بلاک است، پس در هر دوره حداکثر ۳۶۰ آلفا پخش می‌شود. طبق مستندات، این مقدار همیشه با یک نسبت ثابت تقسیم می‌شود:
به چه کسی می‌رسد | سهم | از ۳۶۰ آلفا |
|---|---|---|
صاحب ساب‌نت | ۱۸ درصد | حدود ۶۵ آلفا |
ماینرها، به نسبت نمره‌ای که یوما داده | ۴۱ درصد | حدود ۱۴۸ آلفا |
اعتبارسنج‌ها و کسانی که پشتشان استیک کرده‌اند | ۴۱ درصد | حدود ۱۴۸ آلفا |
حالا فرض کنید ماینری ۱۰ درصد کل نمره ماینرها را گرفته باشد. سهمش از این دوره حدود ۱۵ آلفاست. اگر هم پشت اعتبارسنجی استیک کرده باشید، از سهم آن اعتبارسنج اول کمیسیونش کم می‌شود و باقی‌مانده به نسبت استیک بین شما و دیگر استیک‌کننده‌ها پخش می‌شود. بخشی از سهم اعتبارسنج‌ها هم به کسانی می‌رسد که TAO را در شبکه ریشه استیک کرده‌اند.
عددهای این مثال فرضی‌اند. نکته‌ای که باید یادتان بماند این است که پاداش داخل ساب‌نت به آلفای همان ساب‌نت پرداخت می‌شود، نه به TAO. ارزش آن ۱۵ آلفا به این بستگی دارد که لحظه فروش، آلفای آن ساب‌نت در استخر چند TAO بیرزد.
TAO به چه دردی می‌خورد؟
TAO در این شبکه چند کار مشخص دارد:
- پول پایه شبکه: TAO تازه هر بلاک بین ساب‌نت‌ها پخش می‌شود و قیمت همه آلفاها بر حسب TAO است.
- استیک: می‌توانید TAO را در شبکه ریشه یا در یک ساب‌نت استیک کنید و در پاداش اعتبارسنجی که انتخاب کرده‌اید سهیم شوید. استیکینگ در بیت تنسور سود ثابت ندارد و درآمدش به عملکرد آن اعتبارسنج و ساب‌نت بستگی دارد.
- ثبت‌نام: هر ماینر یا اعتبارسنج برای گرفتن جایگاه در یک ساب‌نت هزینه ثبت‌نام می‌دهد. ساختن ساب‌نت تازه هم مقداری TAO می‌خواهد که پس داده نمی‌شود و به‌عنوان موجودی اولیه به استخر همان ساب‌نت می‌رود. این هزینه با هر ساب‌نت تازه دو برابر می‌شود و بعد در حدود دو هفته کم‌کم پایین می‌آید.
- کارمزد: کارمزد تراکنش‌ها روی زنجیره Subtensor بیشتر با TAO پرداخت می‌شود.
- خرید و نگهداری: بیشتر کسانی که TAO می‌خرند نه ماینرند و نه اعتبارسنج. TAO برایشان راهی است که روی آینده کل این شبکه حساب کنند.
عرضه TAO و هاوینگ
اقتصاد TAO عمداً شبیه بیت‌کوین طراحی شده است: سقف ۲۱ میلیون واحد و پاداشی که مرحله‌به‌مرحله نصف می‌شود. یک فرق مهم دارد. هاوینگ بیت‌کوین هر ۲۱۰ هزار بلاک اتفاق می‌افتد، ولی هاوینگ TAO با شمردن بلاک‌ها نیست. طبق مستندات، هر بار که مقدار منتشرشده از نیمه راهِ باقی‌مانده تا سقف بگذرد، پاداش نصف می‌شود: اول در ۱۰٫۵ میلیون، بعد در ۱۵٫۷۵ میلیون و به همین ترتیب.
اولین هاوینگ آذر ۱۴۰۴ اتفاق افتاد. یعنی تا آن روز نصف سقف ۲۱ میلیونی منتشر شده بود و پاداش هر بلاک از ۱ به ۰٫۵ TAO رسید. مقداری از TAO که شبکه به‌عنوان هزینه ثبت‌نام یا کارمزد پس می‌گیرد «بازیافت» می‌شود؛ یعنی از مقدار منتشرشده کم می‌شود و دوباره می‌شود منتشرش کرد. به همین دلیل، بازیافت هاوینگ بعدی را عقب می‌اندازد.
یک حساب سرانگشتی: از ۱۰٫۵ تا ۱۵٫۷۵ میلیون، ۵٫۲۵ میلیون TAO فاصله است. با روزی ۳۶۰۰ TAO این فاصله حدود ۱۴۶۰ روز، یعنی نزدیک چهار سال، پر می‌شود. پس هاوینگ دوم زودتر از حدود آذر ۱۴۰۸ نمی‌رسد و هر مقدار بازیافت آن را دیرتر هم می‌کند.
این را هم در نظر بگیرید که سقف ۲۱ میلیونی فقط برای TAO است. هر ساب‌نت آلفای خودش را با سقف و برنامه انتشار جدا می‌سازد. با ده‌ها ساب‌نت، تعداد توکن‌هایی که هر روز در این شبکه ساخته می‌شود خیلی بیشتر از TAO تازه است، هرچند آلفاها هم‌ارزش TAO نیستند. برای بررسی این حساب‌ها، راهنمای توکنومیکس و فرق عرضه در گردش با حداکثر عرضه در مقاله مارکت کپ به کارتان می‌آید. مقدار زنده TAO در گردش را در صفحه بیت تنسور ببینید.
بیت تنسور در عمل به چه کاری می‌آید؟
یکی از ساب‌نت‌هایی که سرویسش را به توسعه‌دهنده‌های معمولی هم می‌فروشد Chutes است، ساب‌نت شماره ۶۴. سایت Chutes خودش را سرویسی غیرمتمرکز برای اجرای مدل‌های متن‌باز معرفی می‌کند. توسعه‌دهنده کد یا مدلش را می‌دهد و Chutes آن را روی کارت گرافیک ماینرهای همین ساب‌نت اجرا می‌کند. هزینه‌اش هم با اشتراک ماهانه یا به اندازه مصرف پرداخت می‌شود. ساب‌نت‌های دیگر قدرت پردازش، ذخیره‌سازی، پیش‌بینی یا آموزش مدل را هدف گرفته‌اند.
ولی همه ساب‌نت‌ها این‌طور نیستند. پاداش TAO به هر ساب‌نت می‌رسد، حتی اگر هیچ مشتری بیرونی نداشته باشد. پس برای ارزیابی یک ساب‌نت، این پنج سؤال به کارتان می‌آید:
- خروجی این ساب‌نت را کسی بیرون از بیت تنسور می‌خرد یا استفاده می‌کند؟
- اگر پاداش TAO فردا نصف شود، ماینرهایش باز هم دلیلی برای ماندن دارند؟
- معیار نمره‌دهی‌اش روشن و عمومی است، یا ماینرها می‌توانند با تقلب نمره بگیرند؟
- تیم صاحب ساب‌نت را می‌شناسید و کدش در دسترس است؟
- استخر آلفایش آن‌قدر نقدینگی دارد که با یک خرید یا فروش متوسط، قیمتش به‌هم نریزد؟
ریسک‌های بیت تنسور
پیچیدگی
بیت تنسور یکی از پیچیده‌ترین شبکه‌های کریپتوست. دو لایه توکن دارد، فرمول‌های پاداشش چند مرحله‌ای است و هر ساب‌نت قواعد خودش را دارد. آلفای یک ساب‌نت با آلفای ساب‌نت دیگر هم‌ارزش نیست و قیمت هر کدام جدا بالا و پایین می‌رود. اگر ساب‌نتی که در آن استیک کرده‌اید به خاطر قیمت پایین حذف شود، طبق راهنمای ساب‌نت‌ها هر چه TAO در استخرش مانده به نسبت آلفا بین دارنده‌ها پخش می‌شود. این مقدار می‌تواند خیلی کمتر از چیزی باشد که اول گذاشته‌اید.
تمرکز در اداره شبکه
اسم بیت تنسور با «غیرمتمرکز» گره خورده، ولی چند واقعیت را باید کنار هم دید. ساخت بلاک‌ها فعلاً دست گروهی مجاز است و تغییرات مهم با دسترسی مدیریتی انجام می‌شود. تیر ۱۴۰۳ نسخه آلوده‌ای از بسته نرم‌افزاری بیت تنسور در مخزن پایتون (PyPI) منتشر شد که کلید کیف پول کاربران را می‌دزدید. به گزارش The Defiant، حدود ۸ میلیون دلار از کیف پول کاربران رفت و بنیاد اوپن‌تنسور شبکه را متوقف کرد تا جلوی دزدی بیشتر را بگیرد. خود بلاک‌چین هک نشده بود. با این حال همین ماجرا نشان داد که یک گروه کوچک می‌تواند کل شبکه را نگه دارد.
فروردین ۱۴۰۵ هم Covenant AI، تیمی که چند ساب‌نت مهم بیت تنسور را اداره می‌کرد، اعلام کرد از شبکه بیرون می‌رود. این تیم تمرکززدایی بیت تنسور را «نمایشی» خواند و گفت جیکوب استیوز، هم‌بنیان‌گذار شبکه، در عمل تصمیم‌های مهم را در دست دارد. Covenant از جمله گفته بود استیوز پاداش ساب‌نت‌هایش را قطع کرده است. استیوز این را رد کرد و گفت چنین امکانی ندارد. قیمت TAO بعد از این خبر، بسته به گزارش، ۱۵ تا ۱۸ درصد افت کرد.
قواعدی که عوض می‌شوند
قواعد اقتصادی بیت تنسور چند بار به‌شکل بنیادی عوض شده است. dTAO همه استیک‌های قبلی را به استیک در شبکه ریشه تبدیل کرد و شیوه پخش پاداش را از نو نوشت. با dTAO قاعده حذف ساب‌نت‌های ضعیف کنار گذاشته شد و حدود هفت ماه بعد با معیار تازه‌ای، یعنی قیمت، برگشت. صاحب هر ساب‌نت هم می‌تواند بعضی تنظیمات پاداش را عوض کند؛ مثلاً طول دوره یا شیوه حساب کردن سهم اعتبارسنج‌ها. هر حسابی که امروز روی پاداش یک ساب‌نت می‌کنید، ممکن است با ارتقای بعدی به‌هم بخورد.
هیاهوی هوش مصنوعی
TAO معمولاً با موج خبرهای هوش مصنوعی بالا و پایین می‌رود و نوسانش زیاد است. ماجرای Covenant نشان داد یک خبر چطور می‌تواند در یک روز بخش بزرگی از قیمت را پاک کند. اسم «هوش مصنوعی» به‌تنهایی دلیل خریدن نیست. شبکه‌ای که پاداش زیادی پخش می‌کند لزوماً درآمد واقعی زیادی ندارد. پیش از خرید، مدیریت ریسک در کریپتو را جدی بگیرید و فقط با پولی وارد شوید که از دست دادنش زندگی‌تان را به‌هم نمی‌ریزد.
امنیت کیف پول
اگر TAO را در کیف پول خودتان نگه می‌دارید، ماجرای تیر ۱۴۰۳ را یادتان بماند. نرم‌افزار کیف پول را فقط از منبع رسمی نصب کنید و عبارت بازیابی را هیچ‌وقت در برنامه یا سایتی که مطمئن نیستید وارد نکنید. کیف پول بیت تنسور دو کلید دارد: «کلید سرد» (coldkey) که مالک پول است و «کلید گرم» (hotkey) که فقط برای کار در ساب‌نت‌هاست. کلید سرد و عبارت بازیابی‌اش را جایی امن و دور از اینترنت نگه دارید.
آینده بیت تنسور به چه چیزهایی بستگی دارد؟
کسی نمی‌داند قیمت TAO سال بعد چقدر است و ما هم اینجا پیش‌بینی قیمت نمی‌کنیم. ولی آینده بیت تنسور به چند موضوع مشخص بستگی دارد که می‌شود دنبالشان کرد:
- رفتن به اثبات سهام: اگر NPoS واقعاً اجرا شود و ساخت بلاک‌ها از دست یک گروه کوچک بیرون بیاید، بزرگ‌ترین انتقاد امروز به بیت تنسور ضعیف می‌شود. اگر عقب بیفتد، این انتقاد پررنگ‌تر می‌شود.
- اعتماد سازنده‌ها: شبکه با تیم‌هایی زنده است که ساب‌نت می‌سازند. اگر ماجراهایی مثل خروج Covenant تکرار شود، تیم‌های خوب ممکن است سراغ جای دیگری بروند.
- درآمد واقعی ساب‌نت‌ها: اگر ساب‌نت‌هایی مثل Chutes بدون اتکا به پاداش TAO از مشتری‌هایشان درآمد داشته باشند، نشان می‌دهند شبکه چیزی بیش از یک ماشین پخش پاداش است.
- هاوینگ‌ها: هر هاوینگ جریان TAO تازه به ساب‌نت‌ها را نصف می‌کند و ساب‌نت‌هایی که درآمد واقعی دارند، این فشار را راحت‌تر تحمل می‌کنند.
بیت تنسور در کنار ارزهای هوش مصنوعی دیگر
بیت تنسور فقط یکی از ارزهای هوش مصنوعی است و هر کدام از این پروژه‌ها سراغ کار متفاوتی رفته‌اند. رندر روی اجاره قدرت کارت گرافیک تمرکز دارد، فچ ای آی روی ایجنت‌های هوش مصنوعی و ورلدکوین روی اثبات انسان بودن. فرق بیت تنسور این است که به یک کار محدود نیست و برای خود رقابت در ساختن هوش مصنوعی بازار درست کرده است.
خرید TAO در سواپ‌ولت
در سواپ‌ولت می‌توانید TAO را با تومان بخرید، بفروشید یا با رمزارزهای دیگر مثل تتر عوض کنید. لازم نیست یک TAO کامل بخرید و با مبلغ کم هم می‌شود شروع کرد. برای واریز تومان باید احراز هویت سطح متوسط را انجام داده باشید. قدم‌های خرید را در راهنمای خرید رمزارز در سواپ‌ولت می‌بینید و کارمزد معاملات در صفحه کارمزدها آمده است. اگر نمی‌خواهید زمان خرید را حدس بزنید، خرید پله‌ای یا DCA را ببینید.
وقتی TAO را در سواپ‌ولت می‌خرید، روی قیمتش حساب کرده‌اید و خودتان در ساب‌نت‌ها استیک نمی‌کنید. برای استیک باید TAO را در کیف پول بیت تنسور خودتان داشته باشید. فهرست شبکه‌هایی که سواپ‌ولت برای برداشت پشتیبانی می‌کند در صفحه کارمزدها آمده است و ۲۱ مهر ۱۴۰۵ شبکه بیت تنسور در آن نبود. اگر برداشت برایتان مهم است، پیش از خرید این فهرست را ببینید.
اگر TAO را در سواپ‌ولت نگه می‌دارید، می‌توانید با سرور MCP سواپ‌ولت دستیاری مثل Claude (کلود) را به حسابتان وصل کنید و از او بپرسید موجودی TAO شما چقدر است و از اولین خرید تا حالا چقدر سود یا ضرر کرده‌اید. وصل کردن و پرسیدن رایگان است. اگر از دستیار بخواهید TAO بخرد یا بفروشد، فقط یک درخواست می‌سازد و تا خودتان در تلگرام دکمه تأیید را نزنید، هیچ معامله‌ای انجام نمی‌شود.
دستیار هوش مصنوعی در حساب‌وکتاب و مرور دارایی کمک خوبی است، ولی آینده قیمت را نمی‌داند. اینکه در ترید با هوش مصنوعی کجا می‌شود به آن تکیه کرد و کجا نه، موضوع جدایی است که ارزش دارد پیش از هر تصمیمی درباره‌اش بخوانید.
پرسش‌های رایج درباره بیت تنسور
بیت تنسور به زبان ساده چیست؟
بیت تنسور بلاک‌چینی است که برای کار هوش مصنوعی بازار می‌سازد. در هر ساب‌نت، ماینرها کاری مثل اجرای مدل یا ذخیره داده انجام می‌دهند، اعتبارسنج‌ها به کارشان نمره می‌دهند و شبکه بر اساس نمره‌ها پاداش می‌دهد. TAO ارز اصلی این شبکه است.
TAO و تائو و بیت تنسور چه فرقی دارند؟
بیت تنسور اسم شبکه است و TAO اسم ارز اصلی آن. «تائو» تلفظ فارسی همین TAO است. «بیتنسور» و «بیت‌تنسور» هم شکل‌های دیگر نوشتن اسم شبکه‌اند.
آیا می‌شود TAO را استخراج کرد؟
نه به شکلی که بیت‌کوین استخراج می‌شود. در بیت تنسور «ماینر» کسی است که در یک ساب‌نت کار مفیدی تحویل می‌دهد، مثلاً مدلی را روی کارت گرافیکش اجرا می‌کند. پاداشش را هم به آلفای همان ساب‌نت می‌گیرد که می‌شود آن را به TAO تبدیل کرد. ماینر شدن هزینه ثبت‌نام دارد و رقابتش سخت است.
سقف عرضه TAO چقدر است و هاوینگ بعدی کی است؟
سقف عرضه TAO ۲۱ میلیون واحد است. اولین هاوینگ آذر ۱۴۰۴ بود و پاداش هر بلاک را به ۰٫۵ TAO رساند. هاوینگ بعدی وقتی است که مقدار منتشرشده به ۱۵٫۷۵ میلیون برسد. با سرعت فعلی، این اتفاق زودتر از حدود چهار سال بعد از هاوینگ اول نمی‌افتد و تاریخ دقیقش از قبل معلوم نیست.
dTAO یعنی چه؟
dTAO ارتقایی بود که بهمن ۱۴۰۳ اجرا شد و به هر ساب‌نت توکنی به اسم آلفا داد. از آن به بعد، سهم هر ساب‌نت از TAO تازه به قیمت میانگین آلفای آن بستگی دارد و استیک کردن در یک ساب‌نت یعنی خرید آلفای همان ساب‌نت.
آیا بیت تنسور واقعاً غیرمتمرکز است؟
کار ساب‌نت‌ها را آدم‌های مستقل زیادی انجام می‌دهند، ولی ساخت بلاک‌ها فعلاً دست گروهی مجاز است و تغییرات مهم با دسترسی مدیریتی انجام می‌شود. مستندات بیت تنسور می‌گوید قرار است شبکه به اثبات سهام نامزدی برود، ولی تاریخ قطعی ندارد. این یکی از مهم‌ترین ریسک‌های پروژه است.
قیمت بیت تنسور را کجا ببینم؟
قیمت لحظه‌ای TAO به تومان و دلار، ارزش بازار و عرضه در گردش را در صفحه بیت تنسور در سواپ‌ولت می‌بینید.
می‌توانم TAO را از سواپ‌ولت برداشت کنم؟
۲۱ مهر ۱۴۰۵ شبکه بیت تنسور در فهرست شبکه‌های برداشت صفحه کارمزدها نبود. خرید و فروش TAO در سواپ‌ولت ممکن است، ولی اگر می‌خواهید آن را به کیف پول شخصی ببرید یا خودتان استیک کنید، پیش از خرید این فهرست را ببینید.